1. Cumhuriyet kavramı, geleneklere uygun olarak yönetilen Osmanlı Devletinde fazla işlenmemiştir. Buna göre; I. Yönetimden memnun olmayanlar Cumhuriyetin ilanını değil padişahın yetkilerini kısıtlamayı düşünmüşlerdir. II. Amaçlanan yönetim biçiminde (tarzında) Cumhuriyeti değil, padişahın yetkilerini kısıtlamayı Misak-ı Milli Kararları son Osmanlı Mebuslar Meclisi’nde kabul edildi ve Türk tarihi açısından çok önemli sonuçları oldu. Misak-ı Milli Kararlarının Kabulü ve Sonuçları yazımızda öncesi ve sonrasında ki olaylara bir göz atalım. DİKKAT: Bu konu 8. ve 12. sınıf İnkılap Tarihi müfredatında yer almakta LGS, TYT, AYT Kurtuluş Savaşı’nda toplumu bir araya getirmesi umuduyla “dinsel söylem” i kullanan, Ankara’da Büyük Millet Meclisi’ni Cuma günü, Cuma namazından sonra dualarla [29] açan, Atatürk’ün Cumhuriyet ilanı sonrasında devrimler sürecinde ağırlıklı olarak “akıl ve bilim”i esas alan “laik” devlet kurma sürecinde İkinciDünya Savaşı’nın son yılında önce bir Amerikan kentinde daha sonra da Rusya’nın Kırım yarımadasında bir araya gelen büyük devletler, aralarında anlaşmaya vardıktan sonra 26 Haziran 1945 tarihinde Birleşmiş Milletler örgütünü kuran, uluslararası antlaşmayı imzalayarak, insanlığın ortak bir çatı altında bir araya gelebilmelerini sağlayan resmi Müellif CEVDET KÜÇÜK. Ahd-i Millî ve Peymân-ı Millî olarak da ifade edilir. Hazırlanmasına Erzurum ve Sivas kongrelerinde başlanmıştır. Mustafa Kemal Paşa, 12 Ocak 1920’de çalışmalarına başlayan Meclis-i Meb‘ûsan’ın seçilen bazı üyelerine bir grup oluşturmalarını ve kongrelerde alınan kararlar doğrultusunda Vay Tiền Nhanh. Misak-ı Milli Kararları son Osmanlı Mebuslar Meclisi’nde kabul edildi ve Türk tarihi açısından çok önemli sonuçları oldu. Misak-ı Milli Kararlarının Kabulü ve Sonuçları yazımızda öncesi ve sonrasında ki olaylara bir göz atalım. DİKKAT Bu konu 8. ve 12. sınıf İnkılap Tarihi müfredatında yer almakta LGS, TYT, AYT ve KPSS değeri taşımaktadır. Yazının içeriğinde konunun pdfsini bulabilir, en sonda ki sorular ile öğrenme düzeyinizi test edebilirsiniz. Misak-ı Milli Sınırları Haritası Kaynak Vikipedia 19 Mayıs’ta Samsun’a çıkan Mustafa Kemal, milli mücadelenin örgütlenme döneminde Havza Genelgesi, Amasya Genelgesi, Erzurum ve Sivas Kongresi sonrası Amasya görüşmelerini gerçekleştirdi. Konu bütünlüğü açısından önce şu konuya bakmanız daha faydalı olacaktır Milli Mücadele Dönemi Genelgeler ve Kongreler Özet İçindekiler1 Amasya Görüşmeleri Mülakatı Amasya Görüşmeleri’nin Önemi2 Son Osmanlı Mebuslar Meclisi’nin Mustafa Kemal’in Mebuslardan İstekleri3 Misak-ı Milli Misak-ı Milli Kararlarının Önemi ve Özelliği4 Misak-ı Milli Kararlarının Kabul Edilmesinin Sonuçları Amasya Görüşmeleri Mülakatı Tarihi20-22 Ekim 1919Amasya Görüşmeleri’ne Temsil Heyeti adına kimler katıldı?Mustafa Kemal, Rauf Bey, Bekir Sami BeyAmasya Görüşmeleri’ne İstanbul Hükmeti adına kimler katıldı?Bahriye Nazırı Salih PaşaAmasya Görüşmeleri esnasında İstanbul Hükümeti’nin başında kim vardı?Ali Rıza Paşa Temsil Heyeti’nin İlk Siyasi Başarısı Sivas Kongresi sonrası Temsil Heyeti, İstanbul hükümeti ile irtibatı kesince Damat Ferit Paşa Hükümeti ve Ali Rıza Paşa Hükümeti kuruldu. Milli mücadeleye sıcak bakan Ali Rıza Paşa hükümeti temsilcisi Salih Paşa ile Mustafa Kemal arasında Amasya Görüşmeleri yapıldı. Amasya Mülakatı’nın en önemli maddesi Meclis-i Mebusan’ın toplanması kararıdır. Amasya Mülakatı’nde Görüşülen Konular Amasya Görüşmeleri’nin Önemi İstanbul Hükümeti, Temsil Heyeti ve Milli Mücadeleyi resmen tanımıştır. Milletin iradesinin vücud bulduğu Meclis-i Mebusan’ın açılması çok önemlidir. Son Osmanlı Mebuslar Meclisi’nin Toplanması Kasım 1919’da Meclis-i Mebusan’ın 6. genel seçimleri yapıldı. Seçimler sonucunda vekillerin %80’i müdafai hukukçular oldu. Mustafa Kemal, Erzurum mebusu seçilse de İstanbul’da tutuklanma ihtimali olduğundan Meclis çalışmalarına katılmadı. Mustafa Kemal ve Temsil Heyeti 27 Aralık 1919’da Ankara’ya geldi. Mustafa Kemal’in Mebuslardan İstekleri Seçimi kazanan vekillerle Ankara’da toplanan Mustafa Kemal mebuslardan aşağıda ki isteklerde bulundu; Mustafa Kemal’in İsteğiAmacıSonucuBeni Meclis başkanı kapatılması durumunda Meclisi güvenli bir yerde başkanlığına Reşat Hilmi Bey Hukuk Gurubu birlikteliği sağlamak ve milli mücadele yanlılarının gücünü ortaya Vatan gurubu ve Sivas Kongresi Kararlarını kabul Milli Kararları’nı basına ve dünya kamuoyuna duyurmakMisak-ı Milli Kararları kabul edildi. Misak-ı Milli Kararları Misak-ı Milli Kararlarının Oluşumu Mondros imzalandığı gün elde kalan topraklar vatan toprağıdır, sınırlar Selase Kars, Ardahan, Batum için gerekirse halk nüfusunun fazla olduğu ortaya Trakya’nın durumu için halk oylaması toprakları için gerekirse halk oylaması yaşayan azınlıkların hakları, komşu ülkedeki Müslümanlara verilen haklar kadar eşitlik ilkesi ön planda güvenliği sağlandığı takdirde dünya ticaretine adli ve mali dengemizi bozacak ayrıcalıklar kabul ilk kez karşı çıkılmıştır. Ekonomik bağımsızlık vurgusu yapılmıştır. Kararları ezberlemek için bir kodlamaya ihtiyaç duyabilirsiniz; Misakı Milli Kararları Kodlaması KARABORSA SİTE DIŞI TAVSİYE Misak-ı Milli’nin Orinal Metni Misak-ı Milli Kararlarının Önemi ve Özelliği Yeni kurulacak olan Türk Devleti’nin sınırları ve Sivas Kongresi kararları esas Osmanlı Mebuslar Meclisi tarafından kabul edilmiş, Büyük Millet Meclisi tarafından maddeler açısından Wilson İlkelerine uygundur. Konu anlatımının pdfsi için buyrun; Amasya Görüşmeleri, Misak-ı Milli Kararları, Önemi ve Sonucu Misak-ı Milli Kararlarının Kabul Edilmesinin Sonuçları Misak-ı Milli kararlarının kabul edilmesi üzerine İtilaf devletleri; Meclis-i Mebusan-ı kapattılarİstanbul’u resmen işgal tutuklayıp sürgüne Ferit’i tekrar görevine geri milletvekilleri Mustafa Kemalin yanına gelerek TBMM’yi kuracaklardır. İtilaf Devletlerinin bu hareketleri milli mücadelede birlik beraberlik duygusunu arttırdı. Sıkça Sorulan Sorular Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nde Arap coğrafyası, Vilayet-i Selase Kars, Ardahan ve Batum Batı Trakya referandum yapılacak yerlerdir? Reşat Hilmi Bey Sınırlar, referandum yapılacak yerler, kapitülasyonlar, Boğazlar ve azınlıklar ile ilgili maddeler yer almıştır? Son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nde Misak-ı Milli Kararları ile Son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nde Misak-ı Milli'nin kabulü neticesinde. Batı Trakya, Arap ülkeleri ve Vilayet-i Selase'de referandum yapılması Wilson İlkelerinin self determination ilkesine uygundur. Felah- Vatan Rauf Bey Amasya Görüşmeleri ve Meclis-i Mebusan seçimlerinin yapılması sonrası Ankara'ya gelmiştir. Misakı millinin amacı nedir?Mîsâk-ı Millî Osmanlı Türkçesi ميثاق ملى veya Millî Misak Günümüz Türkçesi ile Millî Yemin veya Ulusal Ant, Türk Kurtuluş Savaşı'nın siyasi manifestosu olan altı maddelik bildiri. … Dünya Savaşı'nı sona erdirecek olan barış antlaşmasında Türkiye'nin kabul ettiği asgari barış şartlarını millinin milli mücadele sürecindeki önemi nedir?Misak-ı Milli, kurtuluş savaşı döneminde bağımsız bir devlet kurmak üzere yola çıkmış olan Türk Milleti'nin birlikte yaşamak üzere anlaştıkları şartları kapsayan bir sosyal sözleşmedir. Misak-ı Milli, Türkiye Cumhuriyeti'nin kurtuluşunda, kuruluşunda ve tam bağımsızlığında çok önemli rol oynayan tarihi bir Milli kararları kabul edilmemiş olsaydı ne olurdu?Misak-ı Milli'nin Önemi ve Sonuçları Türk ulusu Misak-ı Milli ile tam bağımsızlık bilincini kazanmış bir ulus olarak sahip olmaları gereken hakları istemişlerdir. Misak-ı Milli kabul edilmemiş olsaydı, Milli Mücadele'nin siyasi programı ulusun temsilcileri tarafından resmen kabul edilmemiş ı Milli’nin Osmanlı Mebusan Meclisi’nde ilan edilmesinden hemen sonra yaşanan gelişme nedir?Misak–ı Milli kararlarının ilan edilmesinin ardından İtilaf Devletleri hükümete ve meclise baskı yapmış ve alınan kararların değiştirilmesini istemiştir. İstekleri kabul edilmeyen İtilaf Devletleri 16 Mart 1920'de İstanbul'un resmen işgal ederek Mebusan Meclisini ne demek türkçe?MÎSAK. ﻣﻴﺜﺎﻕ i. Ar. іѕāḳ “kuvvetle bağlamak”tan mіѕāḳ Sözleşme, antlaşma, yemin Bu mukaddimattan İtalya'nın hilâf-ı mîsak hareket edeceğine kāni olduğumu zannetme oğlum Cenap Şahâbeddin.Misakı milli nedir kpss?Kısaca Misak-ı Milli, Kurtuluş Savaşı veya Milli Mücadele döneminde ülkenin sınırlarını belirleyen 6 maddeden oluşan bir beyannamedir. Misak-ı Millî'nin günümüz Türkçesindeki karşılığı “Milli Yemin” olarak bilinmektedir. Misak-ı Milli'nin ilan tarihi 28 Ocak 1920 ' mücadelenin Türk Milleti açısından önemi nedir?Millî Mücadele, sadece bir savaş değil aynı zamanda kültürel bir zaferdir. Nitekim bu savaş halkın iradesi ile oluşan Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında yönetilmiştir. Bu yönüyle Türkiye Büyük Millet Meclisi, gazi bir meclistir. Yani milletin kaderini yine halkın azim ve kararlılığı kurtarmıştır. 8. Sınıf İnkılap Tarihi Misak-ı Millî kararlarının Kurtuluş Savaşı açısından taşıdığı önemi açıklayınız. konusu kısaca hakkında bilgileri ele alacağız. Cevap Misaki millî kararları ile Türk yurdunun sınırları çizilmiş, Türk ulusu tam bağımsızlık amacını tüm Dünya’ ya kabul ettirmiştir. Misak-ı Millî kararlarının Kurtuluş Savaşı açısından taşıdığı önemi Hakkında Soru Sormak İster Misiniz ? Yorum ve Düşüncelerinizin Bizim İçin Ne Kadar Değerli Olduğunu Biliyor Musunuz ? Destek ve Yorumlarınız için Tıklayınız... Misak-ı milli kararları ile Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin sınırları çizilir ve çizilen Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin Türkiye haritası tasarlanmıştır. Ülkemiz Kurtuluş Savaşı'ndan sonra vatanımıza düşmanlardan temizlenmesi ve bu şekilde misaki milli'ye kurularak ülkemizin sınırları çizilmiştir ülkemizin göstermiş olduğu mücadeleyi kararlılıkla vatana duyduğu sevgi ve bağlılık elbetteki Kurtuluş Savaşı'nda milli mücadele ve kazanılmasının sebep olmuştur bu konuda verdiğiniz bilgiler ve cevaplar için çok teşekkür Bir Cevap bölümünü boş bırakabilirsiniz. Önceki Ders Kitabı Sayfa Cevapları İstanbul Hükûmeti tarafından neden böyle bir açıklama yapılmıştır? Millî Mücadele açısından değerlendiriniz. Bir Sonraki Sayfa Cevapları KonusuBMM’nin açılış gerekçelerini ve önemini yazınız. » 8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Cevapları BirYay YayınlarıMEB yayınları İçin Resme Tıklayın —– 1. ÜNİTE BİR KAHRAMAN DOĞUYORAvrupa’da Yaşanan Değişim Cevapları Sayfa 12a. Fransız İhtilali Cevapları Sayfa 12b. Sanayi İnkılabı ve Sömürgecilik Cevapları Sayfa 13Osmanlı Devleti’nde Yeniden Yapılanma Cevapları Sayfa 14a. Tanzimat ve Meşrutiyet Dönemlerinin Osmanlı Siyasi ve Sosyal Yapısına Etkileri Cevapları Sayfa 14-15b. Osmanlı Devleti’nin Son Dönemlerinde Siyasi ve Sosyal Hayatı Etkileyen Başlıca Fikir Akımları Cevapları Sayfa 16-172. Mustafa Kemal’in Çocukluk Dönemi ve Öğrenim Hayatı Cevapları Sayfa 18-19-20-21-22-233. Mustafa Kemal’in Fikir Hayatını Etkileyen Olaylar ve Kişiler Cevapları Sayfa 24-2531 Mart Olayı Cevapları Sayfa 26Picardie Pikardi Manevraları Cevapları Sayfa 27Trablusgarp Savaşı Cevapları Sayfa 27Balkan Savaşları Cevapları Sayfa 27-281. Ünite Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 29-302. ÜNİTE MİLLİ UYANIŞ BAĞIMSIZLIK YOLUNDA ATILAN ADIMLARBirinci Dünya Savaşı Öncesinde Genel Durum Cevapları Sayfa 32Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti Cevapları Sayfa 33-34Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’nda Yer Aldığı Cepheler Cevapları Sayfa 40Birinci Dünya Savaşı’nın Sona Ermesi ve Sonuçları Cevapları Sayfa 41Mondros Ateşkes Antlaşması 30 Ekim 1918 Cevapları Sayfa 42-43-44Paris Barış Konferansı 18 Ocak 1919 Cevapları Sayfa 45İzmir’in İşgali 15 Mayıs 1919 Cevapları Sayfa 45İşgaller Karşısında Osmanlı Yönetiminin Tutumu Cevapları Sayfa 46İşgaller Karşısında Mustafa Kemal’in ve Halkın Tutumu Cevapları Sayfa 46Kuva-yı Milliye Hareketi Cevapları Sayfa 47Milli Varlığa Düşman Cemiyetler Cevapları Sayfa 47a. Azınlıkların Kurduğu Cemiyetler Cevapları Sayfa 48b. Türk ve Müslümanların Kurduğu Cemiyetler Cevapları Sayfa 48Milli Cemiyetler Cevapları Sayfa 49-50-51Mustafa Kemal’in Samsun’a Çıkışı 19 Mayıs 1919 Cevapları Sayfa 52Havza Genelgesi 28 Mayıs 1919 Cevapları Sayfa 52-53Amasya Genelgesi 22 Haziran 1919 Cevapları Sayfa 54Erzurum Kongresi 23 Temmuz-7 Ağustos 1919 Cevapları Sayfa 55-56Sivas Kongresi 4-11 Eylül 1919 Cevapları Sayfa 57-58Amasya Görüşmeleri 20-22 Ekim 1919 Cevapları Sayfa 59Temsil Kurulunun Ankara’ya Gelişi 27 Aralık 1919 Cevapları Sayfa 59Milli Mücadele Basını Cevapları Sayfa 59Son Osmanlı Mebusan Meclisinin Toplanması ve Misak-ı Milli Kararları Cevapları Sayfa 60-61Türk Milletinin Büyük Meclisi Açılıyor 23 Nisan 1920 Cevapları Sayfa 62Büyük Millet Meclisine Karşı Çıkan Ayaklanmalar Cevapları Sayfa 63Büyük Millet Meclisinin Ayaklanmalara Karşı Aldığı Önlemler Cevapları Sayfa 64-654. UYGULANMAYAN BİR ANTLAŞMA SEVRES SEVR 10 Ağustos 1920 Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 68-69-703. ÜNİTE MİLLİ BİR DESTAN YA İSTİKLAL YA ÖLÜM!Doğu ve Güney Düşmana Direniyor Cevapları Sayfa 72-73-74-75-76Batı Cephesinde Türk Halkının Mücadelesi ve Düzenli Ordunun Başarıları Cevapları Sayfa 77-78-79-80-81-82-83Kütahya – Eskişehir Savaşları ve Eğitim Ordusu Cevapları Sayfa 84-85-86Sakaryada Dirilen Ulus Sayfa 87-88-89-90-91-92-93Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Savaşı Cevapları Sayfa 94-95-96Mudanya Ateşkes Antlaşması 11 Ekim 1922 Cevapları Sayfa 97-98-99Lozan Barış Antlaşması 24 Temmuz 1923 Cevapları Sayfa 100-101-102-103Milli Mücadele’nin Sanata ve Edebiyata Yansımaları Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 108-109-1104. ÜNİTE ATATÜRKÇÜLÜK VE ÇAĞDAŞLAŞAN TÜRKİYEÇağdaş Türkiye’nin Temeli Atatürk İlkeleri Cevapları Sayfa 112-113-114-115-116-117-118Siyasi Alanda Meydana Gelen Gelişmeler Cevapları Sayfa 119-120-121-122-123-124-125-126Hukuk Alanında Meydana Gelen Gelişmeler Cevapları Sayfa 127-128-129Tevhid-i Tedrisat Kanunu 3 Mart 1924 Cevapları Sayfa 130Harf İnkılabı 1 Kasım 1928 Cevapları Sayfa 131Millet Mektepleri 1 Ocak 1929 Cevapları Sayfa 132Türk Tarih Kurumu 12 Nisan 1931 ve Türk Dil Kurumu 12 Temmuz 1932 Cevapları Sayfa 133-134Üniversite Reformu 1933 Cevapları Sayfa 135Cumhuriyet Türkiyesi’nde Sanat Cevapları Sayfa 136a. Heykel ve Resim Sanatı Cevapları Sayfa 136b. Müzik ve Sahne Sanatları Cevapları Sayfa 137c. Edebiyat Cevapları Sayfa 138Atatürk ve Spor Cevapları Sayfa 139Kıyafette Çağdaşlaşma Cevapları Sayfa 140Tekke, Zaviye ve Türbelerin Kapatılması 30 Kasım 1925 Cevapları Sayfa 141Takvim, Saat ve Ölçü Birimlerinin Değişmesi Cevapları Sayfa 142Soyadı Kanunu 21 Haziran 1934 Cevapları Sayfa 143Türk Kadınının Siyasal Haklarına Kavuşması Cevapları Sayfa 144Türkiye İktisat Kongresi 17 Şubat-4 Mart 1923 Cevapları Sayfa 145-146Tarımda Modernleşme ve Atatürk Orman Çiftliği Cevapları Sayfa 147-148-149Sanayi ve Ticaret Alanında Yaşanan Gelişmeler Cevapları Sayfa 150Kabotaj Kanunu 1 Temmuz 1926 Cevapları Sayfa 1517. Sağlık Alanında Yaşanan Gelişmeler Cevapları Sayfa 152-153Nutuk Cevapları Sayfa 154Onuncu Yıl Nutku Cevapları Sayfa 155Cumhuriyet’in Sağladığı Kazanımlar Cevapları Sayfa 156Kişilik Özellikleriyle Atatürk Cevapları Sayfa 1579. Atatürk İlke ve İnkılaplarını Oluşturan Esaslar Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 163-164-165-1665. ÜNİTE DEMOKRATİKLEŞME ÇABALARIÇok Partili Yaşama Geçiş DenemeleriCumhuriyet Halk Fırkası 9 Eylül 1923 Cevapları Sayfa 168Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası 17 Kasım 1924 Cevapları Sayfa 169Serbest Cumhuriyet Fırkası 12 Ağustos 1930 Cevapları Sayfa 170-171-172Mustafa Kemal’e Suikast Girişimi Cevapları Sayfa 173-174Türkiye Cumhuriyeti’ne Yönelik Tehditler Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 177-178-179-1806. ÜNİTE ATATÜRK DÖNEMİ TÜRK DIŞ POLİTİKASI1. Atatürk Dönemi Türk Dış Politikasının Temel İlkeleri ve Amaçları Cevapları Sayfa 182-1832. Atatürk Döneminde Türk Dış Politikasında Yaşanan Gelişmeler Cevapları Sayfa 184Yabancı Okullar Sorunu Cevapları Sayfa 185Dış Borçlar Sorunu Cevapları Sayfa 185Musul Sorunu Cevapları Sayfa 186Yunanistan ile Nüfus Mübadelesi Değişimi Cevapları Sayfa 186Türkiye’nin Milletler Cemiyetine Girmesi 18 Temmuz 1932 Cevapları Sayfa 187Balkan Antantı 9 Şubat 1934 Cevapları Sayfa 187Montreux Montrö Boğazlar Sözleşmesi 20 Temmuz 1936 Cevapları Sayfa 188Sadabat Paktı 8 Temmuz 1937 Cevapları Sayfa 188Hatay’ın Türkiye’ye Katılması Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 190-191-192-1937. ÜNİTE ATATÜRK’ÜN ÖLÜMÜ VE SONRASIAtatürk Son Yolculuğunda Cevapları Sayfa 194-195En Büyük Eser Cevapları Sayfa 196-197 İkinci Dünya Savaşı Cevapları Sayfa 198-199İkinci Dünya Savaşının Türkiye’ye Etkileri Cevapları Sayfa 200-201-202Türkiye’de Çok Partili Hayata Geçiş Cevapları Sayfa 203-2047. Ünite Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 205-206-207-2088. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 12 Cevapları BirYay Yayınevi 8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 15 Cevapları Bir-Yay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 17 Cevapları Bir-Yay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 18 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 19 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 23 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 24 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 26 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 28 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 29 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 30 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 32 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 34 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 40 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 43 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 46 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 47 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 51 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 52 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 55 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 57 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 59 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 61 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 64 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 65 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 66 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 68 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 69 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 70 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 72 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 73 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 74 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 76 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 77 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 84 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 86 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 87 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 88 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 89 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 92 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 93 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 94 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 95 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 96 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 99 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 100 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 101 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 103 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 104 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 105 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 107 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 108 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 109 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 110 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 112 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 115 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 116 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 117 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 118 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 119 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 120 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 121 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 126 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 127 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 129 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 130 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 131 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 133 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 135 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 136 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 137 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 138 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 140 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 141 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 143 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 145 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 149 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 151 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 152 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 152 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 154 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 156 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 158 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 160 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 161 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 160 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 163 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 164 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 165 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 166 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 168 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 169 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 170 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 172 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 173 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 173 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 175 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 176 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 175 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 178 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 179 Cevapları BirYay Yayınevi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 180 Cevapları BirYay Yayınevi1. ÜNİTE BİR KAHRAMAN DOĞUYOR1. AVRUPA’DA YAŞANAN DEĞİŞİM VE XX. YÜZYIL BAŞLARINDA OSMANLI DEVLETİAvrupa’da Yaşanan Değişim Cevapları Sayfa 12a. Fransız İhtilali Cevapları Sayfa 12b. Sanayi İnkılabı ve Sömürgecilik Cevapları Sayfa 13Osmanlı Devleti’nde Yeniden Yapılanma Cevapları Sayfa 14a. Tanzimat ve Meşrutiyet Dönemlerinin Osmanlı Siyasi ve Sosyal Yapısına Etkileri Cevapları Sayfa 14-15b. Osmanlı Devleti’nin Son Dönemlerinde Siyasi ve Sosyal Hayatı Etkileyen Başlıca Fikir Akımları Cevapları Sayfa 16-172. Mustafa Kemal’in Çocukluk Dönemi ve Öğrenim Hayatı Cevapları Sayfa 18-19-20-21-22-233. Mustafa Kemal’in Fikir Hayatını Etkileyen Olaylar ve Kişiler Cevapları Sayfa 24-254. MUSTAFA KEMAL’İN ASKERLİK HAYATI31 Mart Olayı Cevapları Sayfa 26Picardie Pikardi Manevraları Cevapları Sayfa 27Trablusgarp Savaşı Cevapları Sayfa 27Balkan Savaşları Cevapları Sayfa 27-281. Ünite Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 29-302. ÜNİTE MİLLİ UYANIŞ BAĞIMSIZLIK YOLUNDA ATILAN ADIMLAR1. BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI VE OSMANLI DEVLETİBirinci Dünya Savaşı Öncesinde Genel Durum Cevapları Sayfa 32Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti Cevapları Sayfa 33-34Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’nda Yer Aldığı Cepheler Cevapları Sayfa 40Birinci Dünya Savaşı’nın Sona Ermesi ve Sonuçları Cevapları Sayfa 41Mondros Ateşkes Antlaşması 30 Ekim 1918 Cevapları Sayfa 42-43-44Paris Barış Konferansı 18 Ocak 1919 Cevapları Sayfa 45İzmir’in İşgali 15 Mayıs 1919 Cevapları Sayfa 45İşgaller Karşısında Osmanlı Yönetiminin Tutumu Cevapları Sayfa 46İşgaller Karşısında Mustafa Kemal’in ve Halkın Tutumu Cevapları Sayfa 462. BAĞIMSIZLIK DÜŞÜNCESİ VE CEMİYETLERKuva-yı Milliye Hareketi Cevapları Sayfa 47Milli Varlığa Düşman Cemiyetler Cevapları Sayfa 47a. Azınlıkların Kurduğu Cemiyetler Cevapları Sayfa 48b. Türk ve Müslümanların Kurduğu Cemiyetler Cevapları Sayfa 48Milli Cemiyetler Cevapları Sayfa 49-50-513. ADIM ADIM BAĞIMSIZLIKMustafa Kemal’in Samsun’a Çıkışı 19 Mayıs 1919 Cevapları Sayfa 52Havza Genelgesi 28 Mayıs 1919 Cevapları Sayfa 52-53Amasya Genelgesi 22 Haziran 1919 Cevapları Sayfa 54Erzurum Kongresi 23 Temmuz-7 Ağustos 1919 Cevapları Sayfa 55-56Sivas Kongresi 4-11 Eylül 1919 Cevapları Sayfa 57-58Amasya Görüşmeleri 20-22 Ekim 1919 Cevapları Sayfa 59Temsil Kurulunun Ankara’ya Gelişi 27 Aralık 1919 Cevapları Sayfa 59Milli Mücadele Basını Cevapları Sayfa 59Son Osmanlı Mebusan Meclisinin Toplanması ve Misak-ı Milli Kararları Cevapları Sayfa 60-61Türk Milletinin Büyük Meclisi Açılıyor 23 Nisan 1920 Cevapları Sayfa 62Büyük Millet Meclisine Karşı Çıkan Ayaklanmalar Cevapları Sayfa 63Büyük Millet Meclisinin Ayaklanmalara Karşı Aldığı Önlemler Cevapları Sayfa 64-654. UYGULANMAYAN BİR ANTLAŞMA SEVRES SEVR 10 Ağustos 1920 Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 68-69-703. ÜNİTE MİLLİ BİR DESTAN YA İSTİKLAL YA ÖLÜM!Doğu ve Güney Düşmana Direniyor Cevapları Sayfa 72-73-74-75-76Batı Cephesinde Türk Halkının Mücadelesi ve Düzenli Ordunun Başarıları Cevapları Sayfa 77-78-79-80-81-82-83Kütahya – Eskişehir Savaşları ve Eğitim Ordusu Cevapları Sayfa 84-85-86Sakaryada Dirilen Ulus Sayfa 87-88-89-90-91-92-93Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Savaşı Cevapları Sayfa 94-95-96Mudanya Ateşkes Antlaşması 11 Ekim 1922 Cevapları Sayfa 97-98-99Lozan Barış Antlaşması 24 Temmuz 1923 Cevapları Sayfa 100-101-102-103Milli Mücadele’nin Sanata ve Edebiyata Yansımaları Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 108-109-1104. ÜNİTE ATATÜRKÇÜLÜK VE ÇAĞDAŞLAŞAN TÜRKİYEÇağdaş Türkiye’nin Temeli Atatürk İlkeleri Cevapları Sayfa 112-113-114-115-116-117-118Siyasi Alanda Meydana Gelen Gelişmeler Cevapları Sayfa 119-120-121-122-123-124-125-126Hukuk Alanında Meydana Gelen Gelişmeler Cevapları Sayfa 127-128-129EĞİTİM VE KÜLTÜR ALANLARINDA YAPILAN İNKILAPLAR VE BU ALANLARDAKİ GELİŞMELERTevhid-i Tedrisat Kanunu 3 Mart 1924 Cevapları Sayfa 130Harf İnkılabı 1 Kasım 1928 Cevapları Sayfa 131Millet Mektepleri 1 Ocak 1929 Cevapları Sayfa 132Türk Tarih Kurumu 12 Nisan 1931 ve Türk Dil Kurumu 12 Temmuz 1932 Cevapları Sayfa 133-134Üniversite Reformu 1933 Cevapları Sayfa 135Cumhuriyet Türkiyesi’nde Sanat Cevapları Sayfa 136a. Heykel ve Resim Sanatı Cevapları Sayfa 136b. Müzik ve Sahne Sanatları Cevapları Sayfa 137c. Edebiyat Cevapları Sayfa 138Atatürk ve Spor Cevapları Sayfa 139TOPLUMSAL ALANDA YAPILAN İNKILAPLAR VE BU ALANDAKİ GELİŞMELERKıyafette Çağdaşlaşma Cevapları Sayfa 140Tekke, Zaviye ve Türbelerin Kapatılması 30 Kasım 1925 Cevapları Sayfa 141Takvim, Saat ve Ölçü Birimlerinin Değişmesi Cevapları Sayfa 142Soyadı Kanunu 21 Haziran 1934 Cevapları Sayfa 143Türk Kadınının Siyasal Haklarına Kavuşması Cevapları Sayfa 144EKONOMİ ALANINDA MEYDANA GELEN GELİŞMELERTürkiye İktisat Kongresi 17 Şubat-4 Mart 1923 Cevapları Sayfa 145-146Tarımda Modernleşme ve Atatürk Orman Çiftliği Cevapları Sayfa 147-148-149Sanayi ve Ticaret Alanında Yaşanan Gelişmeler Cevapları Sayfa 150Kabotaj Kanunu 1 Temmuz 1926 Cevapları Sayfa 1517. Sağlık Alanında Yaşanan Gelişmeler Cevapları Sayfa 152-153HEDEFİMİZ ÇAĞDAŞ UYGARLIKNutuk Cevapları Sayfa 154Onuncu Yıl Nutku Cevapları Sayfa 155Cumhuriyet’in Sağladığı Kazanımlar Cevapları Sayfa 156Kişilik Özellikleriyle Atatürk Cevapları Sayfa 1579. Atatürk İlke ve İnkılaplarını Oluşturan Esaslar Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 163-164-165-1665. ÜNİTE DEMOKRATİKLEŞME ÇABALARIÇok Partili Yaşama Geçiş DenemeleriCumhuriyet Halk Fırkası 9 Eylül 1923 Cevapları Sayfa 168Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası 17 Kasım 1924 Cevapları Sayfa 169Serbest Cumhuriyet Fırkası 12 Ağustos 1930 Cevapları Sayfa 170-171-172Mustafa Kemal’e Suikast Girişimi Cevapları Sayfa 173-174Türkiye Cumhuriyeti’ne Yönelik Tehditler Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 177-178-179-1806. ÜNİTE ATATÜRK DÖNEMİ TÜRK DIŞ POLİTİKASI1. Atatürk Dönemi Türk Dış Politikasının Temel İlkeleri ve Amaçları Cevapları Sayfa 182-1832. Atatürk Döneminde Türk Dış Politikasında Yaşanan Gelişmeler Cevapları Sayfa 184Yabancı Okullar Sorunu Cevapları Sayfa 185Dış Borçlar Sorunu Cevapları Sayfa 185Musul Sorunu Cevapları Sayfa 186Yunanistan ile Nüfus Mübadelesi Değişimi Cevapları Sayfa 186Türkiye’nin Milletler Cemiyetine Girmesi 18 Temmuz 1932 Cevapları Sayfa 187Balkan Antantı 9 Şubat 1934 Cevapları Sayfa 187Montreux Montrö Boğazlar Sözleşmesi 20 Temmuz 1936 Cevapları Sayfa 188Sadabat Paktı 8 Temmuz 1937 Cevapları Sayfa 188Hatay’ın Türkiye’ye Katılması Cevapları Sayfa Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 190-191-192-1937. ÜNİTE ATATÜRK’ÜN ÖLÜMÜ VE SONRASIAtatürk Son Yolculuğunda Cevapları Sayfa 194-195En Büyük Eser Cevapları Sayfa 196-197 İkinci Dünya Savaşı Cevapları Sayfa 198-199İkinci Dünya Savaşının Türkiye’ye Etkileri Cevapları Sayfa 200-201-202Türkiye’de Çok Partili Hayata Geçiş Cevapları Sayfa 203-2047. Ünite Değerlendirmesi Cevapları Sayfa 205-206-207-2088. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 12-15-17. Sayfa BirYay Yayınları Avrupa’da Yaşanan Değişim ve XX. Yüzyıl Başlarında Osmanlı DevletiHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 12 Cevapları BirYay Yayınevi 1. Sanayi İnkılabı ile yaşanan değişimi ve bu değişimin Osmanlı Devleti’ne etkilerini araştırınız Cevap Sanayi inkılabı ile Osmanlı devleti dış borçlanmalar yaşamış, ihracat yapamamıştır. Maddi ve manevi zararlara uğramıştır. İhracat yapılamadığı için ithalat olmuş ve küçük esnaflar rekabet edemeyip dükkânlarını kapatmışlardır. İşsizlik artmış , devletin siyasi açıdan çökmesinin hızlanmasına sebep XIX. yüzyılda Osmanlı Devleti’nde yaşanan demokratik gelişmelerin neler olduğunu araştırınız. Cevap Bu dönemlerde Islahat ve Tanzimat fermanları yayımlanmıştır. Bu çalışmalar Osmanlı devletinin çöküşünü engellemek için olmuştur. Bu fermanlar ile azınlıklara haklar verilmiş ve devlet içi eşitlik sağlanmıştır. Bu çalışmalara rağmen Osmanlı Devleti geri toparlanamamış ve Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 15 Cevapları Bir-Yay YayıneviOsmanlı Devleti’nde XIX ve XX. yüzyıllarda görülen demokratikleşme hareketleri hangi olayın sonucudur? Söyleyiniz. Cevap Demokratikleşme, Osmanlı Devleti’nin azınlıkların haklarının korunması ve eşitlik sağlanması için yaptığı yeniliklerdir. Bu da 1839 yılında yayımlanan Gülhane hattı Hümayunu Tanzimat Fermanı bunun sonucu olarak Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 17 Cevapları Bir-Yay YayıneviOsmanlı Devleti’nde görülen düşünce akımlarının ortaya çıkış nedenleri nelerdir? Tartışınız. Cevap Osmanlı Devleti’nde görülen düşünce akımları; Türkçülük, Turancılık, batıcılık, İslamcılık, Osmanlıcılık olarak bilinmektedir. Bu düşüncelerin temeli o dönemde olan yenilikler ve demokratikleşme, modernleşme çabası etkili Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 18-19-23-24. Sayfa BirYay Yayınları Mustafa Kemal’in Çocukluk Dönemi ve Öğrenim HayatıHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 18 Cevapları BirYay Yayınevi1. Mustafa Kemal’in çocukluk yıllarının geçtiği Balkan Yarımadası’nın toplumsal ve kültürel yapısı hakkında araştırma yapınız Cevap Mustafa Kemal’in yaşadığı Balkan Yarımadası’nda farklı milletler de bulunmaktadır. Diğer uluslara göre Türkler fazlalık göstermekteydi. Bu yerde birden çok millet yaşadığı için kültürel farklılıklar da görülmekteydi. Bu bölgede yaşayan Türkler Anadolu Türklerine göre farklılık Mustafa Kemal’in eğitim gördüğü okullar ve şehirlerin kişisel gelişimine etkileri hakkında araştırma yapınız. Edindiğiniz bilgileri sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız. Cevap Farklı şehirlerde okuduğu için ve yaşadığı yerden dolayı kültürel farklılıkları normal karşılayan bir yapısı bulunmaktadır. Okuduğu okullar ve bu okuldaki öğretmenleri onun çok bilgili bir kişiliği olmasında konuşması iyi, lider vasıflı olmasında katkısı Mektebi SelanikŞemsi Efendi Okulu SelanikSelanik Mülkiye Rüştiyesi SelanikSelanik Askeri Rüştiyesi 1893 – 1895 SelanikManastır Askeri İdadisi 1895 – 1899 Manastır Şehri MakedonyaHarp Okulu 13 Mart 1899-10 Şubat 1902 İstanbulHarp Akademisi 1902 – 11 Ocak 1905 İstanbul8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 19 Cevapları BirYay Yayınevi Osmanlı Devleti’nde XIX. yüzyılda ortaya çıkan karışıklıklar, Mustafa’nın meslek seçiminde etkili olmuş olabilir mi? Tartışınız. Cevap Çıkan karışıklıklar siyasi, iktisadi, ekonomik, sosyal ve kültürel alanlarda olmuş ve savaşın ön plana çıkmasına sebep olmuştur. Bu son yıllar Mustafa Kemal savaş zamanına denk gelmesi ile seçiminde etkili Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 23 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda yer alan görseller ve ders kitabındaki “Mustafa Kemal’in Çocukluk Dönemi ve Öğrenim Hayatı” bölümü dikkate alınarak Selânik kentinin ekonomik durumu hakkında neler söylenebilir? Cevap Selanik Batı kültürünün yakından takip edildiği bir Osmanlı kentidir. Liman şehri olduğu için kapıları dünya okyanusuna açık ekonomisi orta seviyede bir Kemal’in Fikir Hayatını Etkileyen Olaylar ve KişilerHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 24 Cevapları BirYay YayıneviMustafa Kemal’in düşüncelerini etkileyen yerli ve yabancı fikir adamlarını araştırınız. Edindiğiniz bilgileri sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız. Cevap Atatürk’ü öğrencilik hayatında etkileyen Türk düşünce adamları; Ziya Gökalp, Ömer Naci, Namık Kemal ve tarih öğretmeni Tevfik Bey’den ve şair Tevfik Fikret’ten etkilenmiştir. En çok etkileyen fikir ve düşünce adamı Jean-Jacques Rausseau Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 26-27-28. Sayfa BirYay Yayınları Mustafa Kemal’in Askerlik HayatıHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 26 Cevapları BirYay Yayınevi1. Mustafa Kemal’in kişilik özelliklerinin askerî başarılarına etkisini araştırınız. Edindiğiniz bilgileri arkadaşlarınızla paylaşınız. Cevap Mustafa Kemal eğitim hayatından beri düşünceli, ileri görüşlü, başarılı bir yapısı vardır. Asker olarak çok iyi görevler yapmış. Kurduğu düzen ve planlar her zaman başarılı olmuştur. Kurtuluş Savaşında Türk halkına rehberlik ederek düşmanı püskürtmüşlerdir. Hayatında olumsuzluğa yer vermeyen ve her zaman gerçekçilik kişiliği ile Mustafa Kemal, Milli Mücadele’ye kadar geçen süre içerisinde hangi görevlerde bulunmuştur? Bu görevler Milli Mücadele’nin liderliğini yürütmesinde nasıl etkili olmuştur? Araştırınız. Cevap8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 28 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda Mustafa Kemal’e ait çeşitli kişilik özellikleri ve metinler verilmiştir. Metinleri inceleyerek ilgili kişilik özelliğini boş bırakılan yerlere yazınız CevapMustafa Kemal Zabit ve Kumandan ile Hasbihal adlı kitabına eklediği notta Trablusgarp Savaşı’nda yaralanmasından şöyle söz etmiştir “100 kişi kadar mücahit ve korucuyla düşmanın Eritre taburuna taarruz ettim. 500 metreye kadar yaklaştım. Üzerimize ateş açıldı. Sağ kolumdan kurşunla yaralandım. Çok kan kaybediyorsam da askerin manevi kuvvetini bozmamak için savaş hattından çekilmeyeceğim.” Şerafettin Turan, Mustafa Kemal Atatürk, Liderlik“Vatan mutlaka selamet bulacak, millet mutlaka mesut olacaktır. Çünkü kendi selametini, kendi saadetini memleketin ve milletin saadet ve selameti için feda edebilen vatan evlatları çoktur.” Şerafettin Turan, Mustafa Kemal Atatürk, İdealist olmakSofya’da bulunduğu yıllarda Birinci Dünya Savaşı’nın başlamasını kaygıyla izlemiş, Osmanlı İmparatorluğu’nun asla savaşa girmemesi gerektiğini savunmuştur. İleri göörüşlülükZübeyde Hanım, oğlunun asker olmasını hiç istemiyordu. Ancak Mustafa Kemal annesine bir gün şöyle dedi “Ben, omzumda bez satan bir bezzaz olamam. Bakın ben neler olacağım…” Şevket Süreyya Aydemir, Tek Adam, Cilt 1, s. 57 Ümitsizliğe yer vermemekMustafa Kemal ve bazı subaylar, kimlik ve kılık değiştirerek halkı örgütlemek için gizlice Trablusgarp’a gitti. Harp Okulunda öğrendiği bilgileri uygulayarak Derne ve Tobruk’ta İtalyanlara karşı başarı kazandı. Teşkilatçılık8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 29-30. Sayfa BirYay Yayınları 1. Ünite Değerlendirmesi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 29 Cevapları BirYay YayıneviA. Aşağıdaki cümlelerdeki boşlukları kutudan seçeceğiniz uygun sözcüklerle doldurunuz. Cevap1. Mustafa Kemal’in ilk askerî başarısı Trablusgarp Savaşı’dır. 2. Mustafa Kemal Sofya’da ataşemiliter olarak çalıştı. 3. Mustafa Kemal’in dünyaya geldiği Selanik çeşitli din ve mezheplerden insanların yaşadığı, Osmanlı İmparatorluğu’nun önemli liman kentlerinden biriydi. 4. 1910 yılında Muş’da İngiliz ve Fransız askerî birliklerinin ortaklaşa düzenlediği Picardie Pikardi Manevraları’na Osmanlı ordusunu temsilen Mustafa Kemal de katıldı. 5. Mustafa Kemal Harp Okulu ve Harp Akademisini İstanbul’da okudu. 6. Mustafa Kemal askerî idadiyi Manastır’da okuduB. Aşağıdaki ifadeleri dikkatlice okuyunuz. Doğru ifadelerin sonuna “D” harfi, yanlış ifadelerin sonuna “Y” harfi getiriniz. Cevap1. Mustafa Kemal Harp Akademisinden mezun olunca Şam’da 5. Ordu emrine atanmıştır. D 2. Ali Rıza Efendi 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’na gönüllü olarak katılmıştır. D 3. Mustafa Kemal Birinci Balkan Savaşı’nda Gelibolu Yarımadası’nda görev aldı. Y 4. Mustafa Kemal’in gittiği ilk askerî okul Manastır Askerî İdadisidir. YC. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruların doğru yanıtlarını işaretleyiniz Soru 1 . Mustafa Kemal’in doğduğu; çocukluk, ilk ve ortaöğrenim dönemini yaşadığı Selânik; çeşitli milletlerin, kültürlerin ve dinlerin kaynaştığı bir şehirdi. Selânik’in bu durumu Mustafa Kemal’in kişiliğinde hangi özelliğe yol açmamıştır? Cevap DA Hoşgörülü olmasına B Çeşitli kültürlere saygı duymasına C Kültür çatışması yaşamasına D Farklı düşüncelere açık olmasına2. Atatürk’ün öğrenim gördüğü dönemde Osmanlı İmparatorluğu’nda; • Dinî derslerin ağırlıkta olduğu mektep ve medreseler, • Batı örneklerine göre kurulmuş, çağdaş ve laik eğitimi esas alan okullar varlığını sürdürmekteydi. Bu durumun Osmanlı İmparatorluğu’nda; I . Eğitimde ikiliklerin ortaya çıkması, II . Toplumda kültür çatışmasının yaşanması, III . Askerî okullara öncelik verilmesi sonuçlarından hangilerine yol açtığı söylenebilir? Cevap CA Yalnız I B Yalnız II C I ve II D II ve III8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 30 Cevapları BirYay Yayınevi3. Mustafa Kemal’in okul yıllarından başlayarak ülke sorunlarıyla yakından ilgilenmesi, Şam’da Vatan ve Hürriyet Cemiyetinin kurulmasına öncülük etmesi, Trablusgarp’ta halkı örgütleyerek İtalyanlara karşı başarılı bir mücadele vermesi onun; I. Örgütleyici olması, II. Barışsever olması, III. İnsan sevgisine sahip olması, IV. Liderlik özelliğinin olması özelliklerinden hangilerini kanıtlar niteliktedir? Cevap DA Yalnız I B Yalnız II C II ve III D I ve IV4. Mustafa Kemal Harp Akademisi yıllarında en çok tabiye öğretmeni Kurmay Yarbay Nuri Bey’den etkilenmişti. Nuri Bey’in anlattığı gerilla savaşları konusu Mustafa Kemal’in özellikle ilgisini çekmiş ve öğretmeninden herhangi bir bölge üzerinde uygulanmasını istemişti. Mustafa Kemal’in gerilla savaşlarına özellikle ilgi duymasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir? Cevap CA Askerî başarıların sadece bu savaş türüyle mümkün olabileceğini düşünmesi B Osmanlı Devleti’nin düzenli ordusunun bulunmaması C Osmanlı Devleti’nden ayrılmayı amaçlayan milliyetçi hareketlerin bu savaş türünü uygulaması D Nuri Bey’in ders anlatımının oldukça etkili olmasıÇ. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Yanıtlarınızı defterinize yazınız Soru 1. Birinci Dünya Savaşı öncesinde Avrupa’da yaşanan ve bütün dünyayı etkileyen önemli olaylar ve sonuçları nelerdir? CevapRusya Balkanlar üzerinden kendine çıkarlar çıkan milliyetçilik akımı tüm dünyaya vurmuşturSömürgecilik başlamıştır2. Osmanlı Devleti’ni bir arada tutma amacını taşıyan Osmanlıcılık düşüncesi doğrultusunda yaşanan gelişmeler nelerdir? Cevap Osmanlıcılık düşüncesi, Osmanlı da yaşayan bütün milletler eşit sayılacak ve onlara da haklar verilecektir. Bu düşünce doğrultusunda Tanzimat Fermanı, Islahat Fermanı ve Meşrutiyet’e kadar bu düşünce devam etmiştir. Bu değişimler toplumda beklenen etkiyi göstermemiştir. Balkan Savaşlarına kadar Osmanlıcılık fikri devam Mustafa Kemal’in çocukluk yıllarında Selânik’in sosyal, ekonomik ve kültürel ortamı hakkında kısaca bilgi veriniz. Cevap Selanik Batı kültürünün yakından takip edildiği bir Osmanlı kentidir. Liman şehri olduğu için kapıları dünya okyanusuna açık ekonomisi orta seviyede bir Mustafa Kemal’in öğrenim hayatı süresince okuduğu okulları ve bu okulların bulunduğu şehirleri kronolojik olarak yazınız. CevapMahalle Mektebi→ SelanikŞemsi Efendi Okulu→ SelanikSelanik Mülkiye Rüştiyesi→ SelanikSelanik Askeri Rüştiyesi 1893 – 1895→ SelanikManastır Askeri İdadisi 1895 – 1899→ Manastır Şehri MakedonyaHarp Okulu 13 Mart 1899-10 Şubat 1902→ İstanbulHarp Akademisi 1902 – 11 Ocak 1905→ İstanbul5. Mustafa Kemal’in düşünce dünyasının oluşmasında etkili olan yabancı ve yerli düşünürler hakkında kısaca bilgi veriniz. Cevap Atatürk’ü öğrencilik hayatında etkileyen Türk düşünce adamları; Ziya Gökalp, Ömer Naci, Namık Kemal ve tarih öğretmeni Tevfik Bey’den ve şair Tevfik Fikret’ten etkilenmiştir. En çok etkileyen fikir ve düşünce adamı Jean-Jacques Rausseau Mustafa Kemal’in askerî başarılarını ve bu başarılara ulaşmasında etkili olan kişilik özelliklerini ilişkilendiriniz. Cevap Mustafa Kemal zeki, soğukkanlı, hızlı karar alabilen, strateji becerisi olan, bilgili ve iyi bir lider olmuştur. Bu özellikleri bir savaşta başarılı olmasını sağlayacak yapıdadır. Atatürk askeri okullarda okumuş, ülkede her yeri gezmiş ve tecrübe edinmiştir. Okulda ilgilendiği sanatla da hitabeti gelişmiş ve iyi bir lider olma özelliğini Şemsi Efendi Okulunda uygulanan eğitimin Mustafa Kemal’e katkıları hakkında bilgi veriniz. Cevap Şemsi Efendi okulu o dönemin yeni eğitim sistemi ile açılan bir okuldur. Osmanlı da diğer okulların hepsi din ile beraber eğitim verdiği için tam anlamında her şeyi bilmemektedirler. Bu okul sayesinde yenilikçi, bilimsel ve özgür bir öğrenme ortamı Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 32-33-34. Sayfa BirYay Yayınları Birinci Dünya Savaşı Öncesinde Genel Durum Osmanlı DevletiHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 32 Cevapları BirYay Yayınevi1. Birinci Dünya Savaşı’nın başlangıcında Osmanlı Devleti’nin siyasi, ekonomik ve askerî durumu hakkında araştırma yapınız. Edindiğiniz bilgileri arkadaşlarınızla paylaşınız. Cevap Osmanlı Devleti I. Dünya Savaşı zamanında siyasi, ekonomik ve askeri olarak çöküş durumundaydı. İmzaladığımız antlaşmalar ve dış baskılardan dolayı bütün gücümüzü yitirmiş durumdaydık. Bundan dolayı I. Dünya savaşı başladığı zaman Osmanlı devleti bu savaşa katılmayıp tarafsız olacağını söylemiştir. Almanya gücünü gösterdiği için Osmanlı Devleti onun yanında savaşa Avrupalı devletler açısından Osmanlı Devleti’nin egemen olduğu toprakların önemini araştırınız. Cevap Osmanlı devletinin bulunduğu konum Avrupa ve Asya’yı birbirine bağlayan, baharat ve ipek yolunun geçtiği, ticaret açısından denizlerin önemli bir konumu olması gibi nedenlerden dolayı Avrupalı devletler Osmanlı devletini ele geçirmek Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 34 Cevapları BirYay YayıneviOsmanlı Devleti’nin dostu olarak görünen Almanya’nın bu tutumunu nasıl değerlendiriyorsunuz? Açıklayınız. Cevap Almanya Osmanlı Devleti’ni ne kadar dostu olarak göstermiş olsa da, Osmanlı Devletinin bulunduğu konumu oda istiyordu ve sömürgesi için kullanmak Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 40-41-42-43-44-45-46. Sayfa BirYay YayınlarıOsmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’nda Yer Aldığı Cepheler8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 40 Cevapları BirYay YayıneviOklarla gösterilen kutuların üst kısmına Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’nda savaştığı cephelerin adlarını yazınız. Kutuların iç kısmına ise aynı cephelerin açılma nedenlerini belirtiniz. Cevap8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 43 Cevapları BirYay YayıneviMondros Ateşkes Antlaşması 30 Ekim 1918Wilson İlkeleri’ne göre Birinci Dünya Savaşı sonucunda savaşı kazanan ülkeler, savaşı kaybeden ülkelerden toprak almayacak ve Osmanlı İmparatorluğu’nda Türklerin çoğunlukta olduğu bölgeler Türklere bırakılacaktı. Ancak İtilaf Devletleri bu ilkelere rağmen Anadolu’yu işgal etti. İtilaf Devletleri bu işgali Mondros Ateşkes Antlaşması’nın hangi maddelerine dayandırmıştır? Sınıfta nedenleriyle tartışınız. Cevap 7. ve 24. maddesine göre işgal etmişlerdir. 7. maddesine göre ülke işgal edilmeye açık hale gelmiştir. 24. maddeye göre ise doğu Anadolu başka devlete bırakılması ve işgale açık hale gelmesi neden Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 46 Cevapları BirYay Yayıneviİşgaller Karşısında Mustafa Kemal’in ve Halkın Tutumuİşgaller karşısında Mustafa Kemal’in, halkın ve Osmanlı yönetiminin tutumlarını karşılaştırarak değerlendiriniz. Cevap Mustafa Kemal ülkeyi düşman devletler eline bırakmamak için birlik ve beraberlik kurmayı amaçlamış ve bu doğrultuda işler yapmaya çalışmıştır. Halk da Mustafa Kemal’e güvenerek milli birlik ve beraberliği kurmuş ve düşman devletlere karşı gelmeye Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 47-48-49-50-51. Sayfa BirYay Yayınları Bağımsızlık Düşüncesi ve Cemiyetler8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 47 Cevapları BirYay YayıneviHazırlık Çalışmaları1. “Kuva-yı Millîye ruhu” kavramının ne anlama geldiğini araştırınız. Cevap Kuva-yı Milliye, Milli Mücadele zamanında devleti işgalden korumak ve kurtarmak için halkın kurduğu bütün birliklere Millî Mücadele Dönemi’nde kurulan cemiyetlerin kuruluş amaçları nelerdir? Araştırınız. Cevap Milli Mücadele zamanında hem yararlı hem de zararlı cemiyetler kurulmuştur. Yararlı olan cemiyetler, milli birlik ve beraberliği destekleyen ülkemizi dış güçlere karşı korumak amacıyla kurulan cemiyetlerdir. Zararlı cemiyetler ise ülke içi karışıklıktan destek alarak daha kötüye gitmesini amaçlayan Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 51 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda ulusal varlığa yararlı cemiyetlerin faaliyetlerine ilişkin bilgiler verilmiştir. Bilgileri içeren kutuların karşısındaki boşluğa uygun cemiyetin adını yazınız Cevap8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 52-55-57-59. Sayfa BirYay Yayınları Adım Adım BağımsızlıkMustafa Kemal’in Samsun’a Çıkışı 19 Mayıs 1919 Cevapları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 52 Cevapları BirYay YayıneviHazırlık Çalışmaları1. Mustafa Kemal’in, halkı Millî Mücadele’ye yönlendirmek ve ulusal egemenliği gerçekleştirmek amacıyla yaptığı çalışmaları araştırınız. Cevap19 Mayıs 1919 Samsun’a çıkışı28 Mayıs 1919 Havza Genelgesi232 haziran 1919 Amasya Genelgesi23 Temmuz-7 Ağustos 1919 Erzurum Kongresi4-11 Eylül 1919 Sivas Kongresi20-22 Ekim Amasya Görüşmeleri2. Mustafa Kemal, Millî Mücadele’nin örgütlenme aşamasında ne gibi güçlüklerle karşılaşmıştır? Karşılaştığı bu güçlüklere hangi çözüm yollarını bulmuştur? Araştırınız Cevap Mustafa Kemal milli mücadele zamanında ülkesini düşman işgalinden korumak için canla başla çalışmıştır. Onun bu mücadelesinde en büyük engeli İstanbul Hükümeti olmuştur. İstanbul Hükümeti Mustafa Kemal’in mücadelesinde önüne hep taş koyup engellemeye Karadeniz’de güvenliği sağlamakla ilgili Mustafa Kemal’e verdiği görev ile, Mustafa Kemal’in düşündüğü güvenliği sağlama planları aynı mıdır? Tartışınız. Cevap Aynı değildi. Padişah halkı bastırmak isterken Mustafa Kemal halkı haklı bulup bu direnişe devam etmelerini istemiştir. Aynı zamanda halka destek gönderilmesi gerektiğini Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 55 Cevapları BirYay YayıneviAmasya Genelgesi 22 Haziran 1919Amasya Genelgesi’nin millî beraberliğin sağlanmasındaki rolü nedir? Tartışınız. Cevap Amasya Genelgesi milli mücadelenin amacını belirlemiş ve yeni bir devlet kurma yoluna gidildiğini ortaya koymuştur. Amasya Genelgesi ile halk desteklenmiş milli birlik ve beraberliğin sayesinde bağımsızlığın alınacağını Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 57 Cevapları BirYay YayıneviSivas Kongresi 4-11 Eylül 1919 CevaplarıCoğrafyanın “vatan”, kalabalıkların “millet” olması ifadesinden ne anlıyorsunuz? Cevap Coğrafya bütün ülkenin sınırlarını belli eden yani vatanı temsil etmektedir. Bunun içinde oluşan kalabalık ise millet olarak Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 59 Cevapları BirYay YayıneviMilli Mücadele Basını Cevaplarıİstanbul Hükûmeti tarafından neden böyle bir açıklama yapılmıştır? Millî Mücadele açısından değerlendiriniz. Cevap İstanbul Hükümeti TBMM etkisi altında kalarak o zamanda olan Milli Mücadelenin devam etmesi için böyle bir açıklama yapmıştır. Halkın Mustafa Kemal’i milli mücadele isteğine karşı görevden alındığı sanılmasın diye buna gerek Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 61-64-65-66. Sayfa BirYay YayınlarıSon Osmanlı Mebusan Meclisinin Toplanması ve Misak-ı Milli Kararları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 61 Cevapları BirYay Yayıneviİstanbul’un işgal edilmesi ve Mebusan Meclisinin dağıtılması, Mustafa Kemal’in hangi düşüncesini doğrulamıştır? Tartışınız. Cevap Mebusan Meclisi toplanma zamanında Atatürk güvenliği için gidememiş fakat giden milletvekili olan arkadaşlarına kendisinin aday gösterilmesini ve Müdafaa-i Hukuk grubunu kurmalarını istemiştir. Salih paşa bunları kabul ettirmemiş ve sonucunda Felah-ı Vatan kuruluşu kurulmuştur. İtilaf devletlerinin Mısak2ı Milliyi Mebusan da kabul etmeleri rahatsız etmiş ve İstanbul’u işgal edip Mebusan Meclisini Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 64 Cevapları BirYay YayıneviBüyük Millet Meclisinin Ayaklanmalara Karşı Aldığı ÖnlemlerHıyanet-i Vatanîye Kanunu’nun çıkarılma nedeni nedir? Cevap O zamanda olan vatan hainlerine karşı nasıl mücadele edilmesi gerektiğini belirlemek amacıyla Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 65 Cevapları BirYay YayıneviAşağıdaki etkinliğin üst bölümünde, Millî Mücadele’nin örgütlenme dönemine ait olaylar, alt bölümünde ise bu olaylara ait özellikler verilmiştir. Hangi özelliğin hangi olaya ait olduğunu bulunuz. Baş tarafındaki boşluğa ilgili olayın numarasını yazarak eşleştiriniz. Cevap8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 66 Cevapları BirYay Yayınevi4. UYGULANMAYAN BİR ANTLAŞMA SEVRES SEVR 10 Ağustos 1920 CevaplarıHazırlık ÇalışmalarıSevres Sevr Barış Antlaşması’nın maddelerini okuyunuz. Bu antlaşmanın uygulamaya girmemesinin nedenlerini araştırınız. Cevap Bu antlaşma Osmanlı Devleti’nin yıkım fermanı olarak da geçmektedir. Sevr antlaşması Osmanlı Devleti’nin bağımsızlığını tehlikeye atan ülke topraklarının başka devletler arasında paylaşıldığını gösteren bir antlaşmadır. Bundan dolayı bu antlaşma uygulamaya Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 68-69-70. Sayfa BirYay Yayınları Değerlendirmesi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 68 Cevapları BirYay YayıneviA. Aşağıdaki cümlelerde özelliği verilen devletlerin hangisi olduğunu kutudan bularak cümlenin sonundaki noktalı yere yazınız. Cevap1. XIX. yüzyılda Osmanlı Devleti’nin toprak bütünlüğünü savunuyordu. Çünkü sömürgelerine giden yol, Osmanlı topraklarından geçiyordu. İngiltere2. Sıcak denizlere ulaşmak istiyordu. İstanbul’u merkez alan bir Slav İmparatorluğu kurmak ve Panslavizm politikası ile Balkan Yarımadası’ndaki Ortodoks ulusları ayaklandırmak istiyordu. Rusya3. Siyasi birliğini geç tamamladığı için sömürge arayışlarına sonradan katılmıştır. Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti ile İttifak Bloku içinde yer aldı. Almanya4. Milliyetçilik, özgürlük, eşitlik ve insan hakları gibi ortaya çıkardığı değerler ile Osmanlı İmparatorluğu’nu derinden etkiledi. Ayrıca Osmanlı sınırları içindeki azınlıkları kendi çıkarları doğrultusunda ayaklandırdı. Fransa5. Osmanlı İmparatorluğu’nun Kuzey Afrika’daki son toprak parçası olan Trablusgarp’ı işgal etti. İtalya6. XX. yüzyılın başında askerî ve ekonomik gelişmelerin gerisinde kaldı. Sömürgeci devletlerin, topraklarını ele geçirmek ve kaynaklarını kendi çıkarlarına kullanmak istedikleri devlettir. Osmanlı DevletiB. Aşağıdaki cümlelerdeki boşlukları kutudan seçeceğiniz uygun sözcüklerle tamamlayınız. Cevap1. Çanakkale Cephesi Anlaşma Devletleri’nin Rusya’ya yardım gönderip tehlike içindeki Çarlık rejimini güçlendirmek ve Osmanlı Devleti’ni savaş dışı bırakmak amacıyla açtıkları cephedir. 2. Amasya Genelgesi hem Osmanlı Hükûmeti’ne hem de işgallere karşı çıkan ilk belgedir. 3. İzmir’in işgaline karşı Redd-i İlhak Cemiyeti kurulmuştur. 4. Müdafaa-i Hukuk Cemiyetleri Sivas Kongresi’nde tek çatı altında toplanmıştır. 5. Millî hareketin, İstanbul Hükûmeti karşısındaki ilk başarısı Ali Rıza Paşa Hükûmeti’nin Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 69 Cevapları BirYay YayıneviC. Aşağıdaki ifadeleri dikkatlice okuyunuz. Doğru ifadelerin sonuna “D” harfi, yanlış ifadelerin sonuna “Y” harfi getiriniz CevapD 1. Osmanlı yönetimine göre işgalci devletlere karşı direnmek imkânsızdı. Bu yüzden İtilaf Devletlerini kızdırmamak, onlara hoş görünmek gerekiyordu. Y 2. Adana ve çevresinde, Fransızlarla, Ermenilerin işgallerine karşı koyan cemiyet Redd-i İlhak Cemiyetidir. D 3. İşgallere karşı Anadolu’nun dört bir tarafında zaman zaman mitingler zaman zaman da silahlı savunma eylemleriyle kendini gösteren millî direnişe Kuva-yı Millîye denir. Y 4. Erzurum Kongresi ile Kurtuluş Savaşı’nın amacı, gerekçesi ve yöntemi ilk kez açıklanmıştır. Y 5. Egemenliğin kayıtsız şartsız ulusa ait olduğu, ulusal iradenin egemen kılınması gerektiği ilk kez Havza Genelgesi’nde söylenmiştir. D 6. Sivas Kongresi ile Anadolu’daki tüm ulusal güçler Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adı altında birleştirildi. Y 7. Amasya Görüşmeleri’nde Misak-ı Millî kararları onaylanarak dünyaya Aşağıdaki çoktan seçmeli soruların doğru yanıtlarını işaretleyiniz Soru 1. İtilaf Devletleri Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’nda tarafsız kalmasından yanaydı. Osmanlı Devleti’nin diğer grupta yer almasından tedirginlik duyuyorlardı. Aşağıdakilerden hangisi, İtilaf Devletleri’nin bu tedirginliğine yol açan bir durum değildir? Cevap CA İngiltere’nin Uzak Doğu sömürgeleri ile bağlantısının tehlikeye girmesi B Savaşın daha geniş bir coğrafyaya yayılması C Sömürge alanlarının daha da genişlemesi D Açılacak yeni cephelerin kayıplarını artırması ve savaş süresini uzatması2. Aşağıdakilerden hangisi Birinci Dünya Savaşı’nın genel nedenlerinden biridir? Cevap DA Avusturya-Macaristan İmparatorluğu veliahdının Saraybosna’da bir Sırp milliyetçisi tarafından öldürülmesi. B Fransa’nın, 1871’de Sedan Savaşı’nda Almanya’ya kaptırdığı zengin kömür ve demir kaynaklarına sahip Alsace-Lorainne Alsas-Loren bölgesini geri almak istemesi. C Rusya ile Avusturya-Macaristan İmparatorluğu’nun, Balkanlara ve Doğu Avrupa’ya egemen olmak için çekişmesi. D Sanayi Devrimi sonrası ortaya çıkan ham madde ve pazar diğer bir deyişle sömürgecilik mücadelesi3. Mondros Ateşkes Antlaşması’nın aşağıdaki hükümlerinden hangisi, Osmanlı Devleti’nin egemenlik haklarını doğrudan sınırlandırmaz? Cevap AA Kömür, akaryakıt vb. kaynaklarda satın alma kolaylığı sağlanacak. B İtilaf Devletleri güvenliklerini tehdit eden herhangi bir durum hâlinde istedikleri bölgeleri işgal edebilecekler. C Ermenilere bırakılması düşünülen doğudaki altı ilde karışıklık çıkarsa İtilaf Devletleri bu bölgeleri işgal edebilecekler. D Çanakkale ve Karadeniz boğazları açılacak ve Karadeniz’e geçiş sağlanacak. Çanakkale ve Karadeniz boğazları kaleleri Müttefiklerce işgal edilecek8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 70 Cevapları BirYay Yayınevi4. Aşağıdakilerden hangisi Millî cemiyetlerin ortak özellikleri arasında yer alır? Cevap BA Osmanlı yönetimi tarafından desteklenmişlerdir. B Bir yerel örgütlenme biçimi olarak bölge bölge Türk ulusunun bağımsızlığı için mücadele etmişlerdir. C Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı ordularını desteklemişlerdir. D Aralarındaki iş birliği ve iletişim düşmanlara karşı birlikte mücadele etmelerini Aşağıdakilerden hangisi, Kuva-yı Millîye birliklerinin sağladığı kazanımlardandır? Cevap CA İstanbul’daki işgal güçlerine karşı Osmanlı hükümetini korumuşlardır. B Yunan işgallerine karşı koyarak Batı Anadolu’da yayılmalarını engellemişlerdir. C Anadolu’ya silah ve cephane kaçırılmasında rol oynamışlardır. D Doğu Anadolu’da Ermenistan’ı yenilgiye Amasya Genelgesi’nde “Milletin istiklâlini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır.” kararı yer almıştır. Erzurum Kongresi’nin; I. Kuva-yı Millîye’yi etkin ve ulusal iradeyi egemen kılmak temel ilkedir. II. Hristiyan azınlıklara siyasal üstünlük ve toplumsal dengemizi bozacak ayrıcalıklar verilemez. III. Manda ve himaye kabul olunamaz. kararlarından hangileri, Amasya Genelgesi’nin kararını karşılar niteliktedir? Cevap AA Yalnız I B Yalnız II C Yalnız III D I ve II7. Aşağıda verilenlerden hangisi, Misak-ı Millî kararlarının sonuçları arasında yer almaz? Cevap DA Türk yurdunun sınırları çizilmiştir. B Türk ulusunun tam bağımsızlık isteği dünyaya duyurulmuştur. C Kurtuluş Savaşı’nın programı Meclis-i Mebusan tarafından onaylanmıştır. D Millet egemenliğine dayalı yeni bir devlet kurulacağı Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Yanıtlarınızı defterinize yazınız. Soru 1. Misak-ı Millî kararlarının Kurtuluş Savaşı açısından taşıdığı önemi açıklayınız. Cevap Mısak-ı Milli kararları, milli mücadele için meclisin desteği kurtarılması gerektiği belli olduMilli sınırlarımız Meclisin onayından geçtiTürk halkının temel hakları bu sayede dile anlayışı bu sayede BMM’nin açılış gerekçelerini ve önemini yazınız. Cevap BMM bağımsızlığı sağlayıp milli iradeyi egemen kılmak amacıyla kurulmuştur. BMM’nin açılmasının önemi ise Milli egemenlik ilkesi kurumlaştırılmış, ulusal örgütlenme tamamlanmış ve demokratik bir Türk devleti BMM’ye karşı çıkarılan ayaklanmaların isimlerini yazarak Kurtuluş Savaşı’na etkisini değerlendiriniz. Cevapİstanbul Hükümeti’nin desteği ile çıkan ayaklanmalarAnzavur AyaklanmasıKuvayıinzibatiye Halife OrdusuAzınlıkların Çıkardığı AyaklanmalarRumların çıkardığı ayaklanmalar PontusErmenilerin Çıkardığı Ayaklanmalarİstanbul Hükümeti ve İtilaf Devletleri’nin Kışkırtmaları ile Çıkan AyaklanmalarBolu, Düzce, Hendek ve Adapazarı AyaklanmalarıÇopur Musa AyaklanmasıÇapanoğulları AyaklanmasıKoçgiri AyaklanmasıMilli Aşireti AyaklanmasıDelibaş Mehmet AyaklanmasıCemil Çeto AyaklanmasıAli Batı AyaklanmasıSonradan ÇıkanlarÇerkez Ethem AyaklanmasıDemirci Mehmet Efe Ayaklanması4. Sevres Sevr Antlaşması’nı Osmanlı Devleti açısından değerlendiriniz. Cevap Bu antlaşma Osmanlı Devleti’nin yıkım fermanı olarak da geçmektedir. Sevr antlaşması Osmanlı Devleti’nin bağımsızlığını tehlikeye atan ülke topraklarının başka devletler arasında paylaşıldığını gösteren bir antlaşmadır8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları BirYay Yayınları 1. Doğu ve Güney Düşmana DireniyorHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 72 Cevapları BirYay Yayınevi1. Kurtuluş Savaşı’nda açılan Doğu, Güney ve Batı Cephelerinde kimlere karşı savaşılmıştır? Araştırınız Cevap Batı Cephesi = Yunanistan ve İngiltere Doğu Cephesi = Gürcüler, Ermenistan ve Rusya Güney Cephesi = Fransız ve Ermeni2. Türk halkının işgaller karşısında tepkisi ne olmuştur? Araştırınız. Cevap Türk halkı Kurtuluş Savaşı sırasında düşmanları topraklardan sürmek için ayrıca bağımsızlıklarını ve özgürlüklerini vermemek için savaşmış ve vatan için can vermişlerdir. Bu savaş sırasında ülkenin durumu kötü olduğu için halktan oluşan Kuvayı Milliye birlikleri kurulmuş düşmana karşı bu şekilde direniş Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 73 Cevapları BirYay YayıneviMustafa Kemal’in sözlerinden yola çıkarak Ermenilere karşı açılan cephenin nedenlerini söyleyiniz Cevap Ermeniler sınır yakın oldukları yerdeki Türkleri katletmeye başlamıştır. Bundan dolayı Ermenilere karşı cephe açılarak buradan gelecek olan saldırılar önlenmeye Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 74 Cevapları BirYay YayıneviDoğu Cephesi ile ilgili soruları yanıtlayınız. Yanıtlarınızı soruların altında yer alan kutulara Cephesi’nin açılmasında Mondros Ateşkes Antlaşması’nın etkisi nedir? Cevap Mondros Ateşkes Antlaşmasının 24. maddesine göre Anadolu’nun doğusunu Ermenilere verileceğini eklemişlerdir. Bundan dolayı bu bölgeyi korumak için cephe Cephesi’ndeki savaşı sona erdiren antlaşmanın adı nedir? Bu antlaşma ile hangi yerler geri alınmıştır? Cevap Gümrü Antlaşması ile Doğu Cephesinde olan savaş sonlanmış ve Kars, Kağızman ve Iğdır Türkiye’ye Cephesi’nde kazanılan başarı BMM’ye ulusal ve uluslararası düzeyde neler kazandırmıştır? Cevap BMM’ye olan olan güven artmıştır. Aynı zamanda BMM’nin uluslararası ilk siyasi başarısıdır. Bu başarı ile Türk Devleti tanınmış ve Sevr Antlaşması reddetmiş Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 76 Cevapları BirYay Yayıneviİtalyanların yöre halkına karşı böyle bir tutum içine girme nedenleri neler olabilir? Cevap İtalya işgal ettiği yerlerde halkı yıldırmak, umutsuz bırakma, direnmelerini engellemek amacıyla sert bir tutum içinde olmuşlardır. Bu amaçla ilerlemişler fakat başarılı Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 77. Sayfa BirYay Yayınları Batı Cephesinde Türk Halkının Mücadelesi ve Düzenli Ordunun Başarıları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 77 Cevapları BirYay YayıneviHazırlık Çalışmaları1. “Topyekûn mücadele, düzenli ordu” kavramları ne demektir? Araştırınız. Cevap Topyekûn Mücadele, savaş zamanın da bir milletin elinde olan imkanların hepsini kullanarak seferberlik içinde karşı milletin askeri gücünü yok etmek için savaşmasıdır. Düzenli ordu ise, devlet tarafından eğitim verilen ve ayarlanan askeri birliklere Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan sonra gerçekleşen işgallere karşı Türk halkı hangi yöntemlerle mücadele etmiştir? Araştırınız. Cevap Mondros Ateşkes Antlaşmasının 7 ve 24. maddelerine dayanarak itilaf Devletlerinin ilk işi İzmir’i işgal etmek olmuştur. Bu işgallere karşı halk kendi arasında savunma uyguladı. Kuvayı Milliye birlikleri kuruldu. Düşman askerlere karşı bu şekilde mücadele etmişlerdir. Aynı zamanda belli cemiyetler kurulmuştur. bu cemiyetler de her bölge kendi yerini Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 84-86. Sayfa BirYay Yayınları Kütahya – Eskişehir Savaşları ve Eğitim OrdusuHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 84 Cevapları BirYay YayıneviBatı Cephesi’nde oldukça zor koşullarda bir savaş yaşanırken Mustafa Kemal’in Maarif Kongresi’ni toplamasının nedeni nedir? Sınıfta arkadaşlarınızla tartışınız. Cevap Atatürk eğitime önem verdiği göstermektedir. Bu zamanda toplanmasının amacı savaş olsa da ülkenin geri planda kalmasını istememiştir. Çünkü bir düşmanı sadece savaşla değil bilgimiz ile de yenebiliriz. Bundan dolayı Atatürk, eğitimde ülkesinin geri planda kalmasını istememiş ve bu yüzden kongre Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 86 Cevapları BirYay YayıneviCahillik ve geri kalmışlıkla mücadele etmenin, en az düşmanla mücadele etmek kadar önemli olmasının nedenleri nelerdir? Cevap Cahil ve geri kalmış bir ülke her zaman daha da geriler ve en sonunda çöker başka devletlerin himayesi altına girer. Bunu önlemek için ülkenin eğitim düzeyini de yüksek tutmamız gerekir. Her açıdan gelişmek için eğitim ve öğretim hayatının bizler için önemli olması Kemal, yeni Türkiye’nin nasıl bir eğitim anlayışına sahip olması gerektiğini düşünüyordu? Cevap Mustafa Kemal yeni Türkiye’nin modern eğitim hayatına geçmesi, bilim ile ilgilenmesi ve batıl inançlardan uzak olup zamanımızı onlar ile boşa geçirmemizi söylemiştir. Bu anlayışa göre eğitim karma, ve herkes eşit olmalıdır. Deneye ve gözleme önem verilmeli, öğrencilerin öğrenmesini yaparak ve yaşayarak yapmasını Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 87-88-89-92-93. Sayfa BirYay Yayınları Sakarya’da Dirilen UlusHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 87 Cevapları BirYay Yayınevi1. “Tekâlif-i Millîye, başkomutan, gazi, mareşal ” kavramları ne anlama gelmektedir? Araştırınız Cevap Tekalif-i Milliye, Kurtuluş savaşında ordunun ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla Mustafa Kemal’in Ulusal Yükümlülük’ emirleridir. Başkomutan, savaş zamanında orduların hepsini komuta eden büyük komutana denir. Gazi, savaşa katılan ve yara alarak geri dönen kişiye denir. Mareşal, askerlikte en yüksek rütbeye Türk milletinin, ordusunu daima desteklemesi ve ona yardımcı olmasını millî birlik, beraberlik ve dayanışma ruhu açısından değerlendiriniz. Cevap Türk milleti, tarihimiz dede her zaman vatanını canı pahasına korumuşlardır. Her zaman düşmanı püskürtmeye çalışmış ve bu düşünceden de hiç vazgeçmemişlerdir. Milli Mücadele zamanında da bu davranışları, vatan sevgisi ile ordunun yanında olup elinden gelen her imkanı sunmuşlar hatta savaşa bile katılmışlardır. işte bu Türk Milletinin ne kadar vatanına düşkün olduğunu Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 88 Cevapları BirYay YayıneviMustafa Kemal’in halktan böyle bir fedakârlık istemesinin nedeni nedir? Cevap Ülkenin savaş sırasında durumu çok kötüdür. Askere erzak karşılayacak durumda değildir. Bundan dolayı halktan bu istekte bulunmuştur. ordumuzu bu şekilde güçlendirip daha iyi bir savunma gerçekleştirmesini sağlamak Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 89 Cevapları BirYay YayıneviResmi inceleyiniz. Resimde Türk ulusunun hangi özellikleri yansıtılmıştır? Cevap Türk milleti sadece cephede olanlar değil evlerinde, köylerinde, tarlasında olan herkes silahını alarak düşmanla mücadele etmiştir. Türk milleti hem maddi hem manevi desteğini Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 92 Cevapları BirYay YayıneviAskerî başarılardan sonra diplomatik başarıların gelme nedenleri nelerdir? Kurtuluş Savaşı’ndan örnekler vererek tartışınız. Cevap Milli Mücadele zamanında doğu batı, güney cephelerinde savaşlar olmuştur. yenilgi aldığımız cepheler olsa da kazandığımız cephelerde vardır. Doğu cephesi Gümrü Antlaşması ile kapanmış ve kaybedilen yerleri geri almışızdır. Bu antlaşma ile BMM tanınmış ve siyasi bir başarı elde etmişizdir. Bu başarıyı beklemeyen İtilaf devletleri Türkiye’yi bu şekilde tanımıştır. Bu başarılar sadece ordu değil Türk halkının sayesinde Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 93 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda Kütahya-Eskişehir ve Sakarya Savaşlarında yaşanan güçlükler ve bu savaşların kazanılmasında Mustafa Kemal Atatürk’ün rolü ile ilgili örnekler verilmiştir. Verilenlerden yola çıkarak Mustafa Kemal’in kişilik özellikleri ile ilgili düşüncelerinizi örneklerin altında yer alan bölüme yazınız. Cevap Mustafa Kemal, lider, ileri görüşlülüğü, yöneticiliği, idealist bir yapısı olması, çözüm bulma ve yaratıcılığı Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 94-95-96-99. Sayfa Bir-Yay Yayınları Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan SavaşıHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 94 Cevapları BirYay Yayınevi1. Sakarya Meydan Savaşı ve Büyük Taarruz ’da Türk ordusunun komutanlığını Mustafa Kemal’in yapmasının, bu savaşların kazanılmasındaki etkisi nedir? Araştırınız. Cevap Mustafa Kemal, Sakarya savaşında kötü giden savaşın kaderini taktik değişikliği ile değiştirmiştir. Çizgi hat savunmasından, alan satıh savunmasına geçirerek savaşın kaderini Kurtuluş Savaşı’nın kazanılmasında rol oynayan asker veya sivil kişilerle ilgili araştırma yapınız. Cevap Ali Efe 1895-1951 → Kurtuluş savaşında Malgaç baskınında düşmana ilk darbeyi İmam1884-1922→ Fransız askerlerine karşı Müslüman kadını korumak için Fransız askerini Mehmet Efe 1883-?→İzmir’in işgalinde Kuvayı Milliye’ye katılan Tahsin 1888-1919→ İzmir’e çıkan düşman askerlerine karşı ilk kurşunu sıkmış ve orada da şehit Okyar’ın raporundan yola çıkarak Türk ordusunun neden taarruz kararı aldığını söyleyiniz. Cevap Düşmana karşı yapabileceğimiz tek şey savaşmak olduğu için bundan dolayı taarruz kararı ve Yunan ordularının asker sayısını karşılaştırınız. Bir savaşı kazanmak için rakamsal üstünlük yeterli midir? Değerlendiriniz Cevap Rakamsal üstünlük belli bir yere kadar önemlidir. Bir savaşta en önemli olan kural taktiktik ve yetiştirilmiş askerdir. Savaşı kazanmak için strateji ön planda olmalıdır. Milli Mücadele zamanında Mustafa Kemal stratejisi sayesinde orduyu yönetebilmiştir. Bu da kazanmamızı Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 95 Cevapları BirYay YayıneviMustafa Kemal’in sorduğu sorular ve verdiği yanıtlar onun hangi kişilik özelliklerine sahip olduğunu gösterir? Cevap İleri görüşlülüğünü, idealist bir yapısı olduğunu aynı zamanda çağdaş ve modern olmasını Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 96 Cevapları BirYay YayıneviBaşkomutan Trikupis’in esir alınışı, Yunan askerleri üzerinde nasıl bir etki yaratmıştır? Cevap Yunan askerlerin umudunu yitirmesine, moral bozukluğuna neden olmuştur. Aynı zamanda savaşı kaybettikleri açık bir şekilde belli Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 99 Cevapları BirYay YayıneviAşağıdaki etkinliğin üst bölümünde Kurtuluş Savaşı Batı Cephesi’ne ait olaylar, alt bölümünde de bu olaylara ait özellikler verilmiştir. Hangi olayın, hangi özellikle ilgili olduğunu bulunuz; numarasını özelliğin baş tarafındaki boşluğa yazarak eşleştiriniz. CevapBu olaylardan yola çıkarak, Batı Cephesi’nin Milli Mücadele içindeki önemini sayfa sonunda ayrılan bölüme yazınız. Cevap Batı cephesinde halk Kuvayı milliye birliklerini kurarak düşmana karşı bölgeyi savunmuşlardır. Bu sayede düşman Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 100-101-103. Sayfa BirYay Yayınları Bağımsızlığın Teminatı Lozan Barış AntlaşmasıHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 100 Cevapları BirYay YayıneviSevr Antlaşması’nı kabul eden Osmanlı Heyeti ile Lozan’a giden TBMM Heyeti’nin İtilaf Devletleri karşısındaki durumlarını karşılaştırınız. Aralarında bulunan farkları söyleyiniz. Cevap Sevr Bizim için ağır bir antlaşmadır. İstediği gibi ülkeler devletimizde söz sahibi olmuştu. örnek olarak Kapitülasyonlar en ağır bir şekilde uygulanacaktır. Boğazlar uluslararası bir komisyon ile yürütülecektir. Topraklarımız devletler arasında paylaşılmıştır. Lozan da ise bu şartlar kaldırılmış ve itilaf devletleri Türkiye’yi resmen Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 101 Cevapları BirYay Yayıneviİsmet Paşa’nın yukarıdaki tavrının nedeni nedir? Cevap Dil’in bir ülke için ne kadar önemli olduğunu vurgulamak İnönü Lozan Konferansı’nda neden böyle bir cümle kurmuştur? Cevap İtilaf devletleri Mondros Ateşkes Antlaşmasında yenilen bir Türk devleti ile antlaşma imzalamıştı. Mudanya Ateşkes Antlaşması ise Türk milletinin zaferi ile sonuçlanıp imzalanan bir antlaşmadır. Bu sözle de bizim şartlarımızın da kabul edilmesi gerektiğini vurgulamak Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 103 Cevapları BirYay YayıneviLozan Barış Antlaşması’nın kazanımlarını, Misak-ı Millî hedefleri ile karşılaştırınız. Cevap Lozan Konferansı ile kurulacak olan devletin Türk devleti olarak tanınmasını sağlamıştır. Lozan Barış Antlaşması ile Batum, Batı Trakya, Adalar, Kıbrıs, Hatay, Musul-Kerkük Misakı milli sınırları dışında bırakılmıştır. Mustafa Kemal sayesinde Hatay ve boğazlar sorunu delinmiş, Kıbrıs’ta olan değişiklik ise 1974-1977 yıllarında gerçekleşmiştir. Şuan ki halli Misakı Millinin son Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 104-105-107. Sayfa BirYay Yayınları Milli Mücadele’nin Sanata ve Edebiyata YansımalarıHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 104 Cevapları BirYay Yayınevi1. Halide Edip Adıvar’ın yaşam öyküsünü araştırınız. Araştırma sonuçlarını sınıfta arkadaşlarınıza okuyunuz. Cevap Halide edip Adıvar, 1884 yılında İstanbul’da doğmuştur. İlk çeviri kitabı olan “Ana” 1897 yılında yayımlamıştır. Üsküdar Amerikan Kolejinden mezun olduktan sonra çeşitli eserlerin çevirisini yapmıştır. Kadın hakları konusunda yazılar yazmış ve ilk yazısı “Tanın” adlı gazetede yayımlanmıştır. Teali-i Nisvan Cemiyeti’nin kadınları Yükseltme Derneği kurucularından biri olmuştur. Sakarya Savaşında onbaşı, İzmir’in kurtuluşun ardından da başçavuş rütbesi verilmiştir. Cumhuriyetin ilanından sonra yurt dışında 14 yıl yaşamıştır. 1939 yılında Türkiye’ye gelmiş ve İstanbul Üniversitesinde görev yapmaya yılında Demokrat partiden İzmir Milletvekili seçilerek Meclise girmiştir. 9 Ocak 1964 tarihinde ise hayata gözlerini Doğu, Güney ve Batı Cephelerini konu alan resim, öykü, karikatür ya da makale çalışmaları yapınız. Yaptığınız çalışmayı arkadaşlarınızla paylaşınız. Cevap8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 105 Cevapları BirYay YayıneviKurtuluş Savaşı’nı konu alan romanlar okudunuz mu? Bu romanların işledikleri temaları sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız. Cevap Kurtuluş Savaşını anlatan romanlarda temalar genel olarak vatan sevgisi, milli mücadele, bağımsızlık, Türk Halkının direnişi Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 107 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda Batı Cephesi’nde yaşanan savaşlar ve bu savaşların etkileri yer almaktadır. Savaşların yarattığı etkileri seçiniz. İlgili savaş adının yer aldığı kutulara bu etkilerin başındaki numaraları yazınız. Cevap8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 108-109-110. Sayfa BirYay Yayınları 3. Ünite Değerlendirmesi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 108 Cevapları BirYay YayıneviA. Aşağıdaki cümlelerdeki boşlukları kutudan seçeceğiniz uygun sözcüklerle doldurunuz Cevap1. Halide Edip Adıvar tarafından yazılan “Türk’ün Ateşle İmtihanı” adlı eser Millî Mücadele’yi yansıtan önemli yapıtlardandır. 2. Sovyet Rusya, Brest Litovsk Antlaşması ile Kars, Ardahan ve Batum’u Osmanlı Devleti’ne geri verdi. 3. BMM Hükûmeti tarafından On Beşinci Kolordu Komutanı Kazım Karabekir Paşa Doğu Cephesi Komutanlığına atandı ve yetkileri artırıldı. 4. Gümrü Antlaşması, BMM Hükûmeti’nin uluslararası alandaki ilk diplomatik başarısıdır. 5. Misak-ı Millî’den ilk ödün Moskova Antlaşması ile verilmiştir. 6. Mustafa Kemal’e Başkomutanlık yetkisi Sakarya Savaşı öncesinde verilmiştirB. Aşağıdaki ifadeleri dikkatlice okuyunuz. Doğru ifadelerin sonuna “D” harfi, yanlış ifadelerin sonuna “Y” harfi getiriniz. CevapD 1. Kuva-yı Millîye, işgallere karşı halkın gönüllü olarak oluşturduğu silahlı birliklerdir. D 2. Fransa ile imzalanan Ankara Antlaşması ile Güney Cephesi’nde savaş sona erdi ve Güney Cephesi kapandı. Y 3. Paris Barış Konferansı’nda alınan karar doğrultusunda İzmir ve çevresi İngilizler tarafından işgal edilmişti. Y 4. Sivas Kongresi’nden sonra Kuva-yı Millîye birliklerinin görevi sona erdi. Böylece düzenli orduya geçildi. Y 5. Yeni kurulan düzenli ordunun ilk askerî başarısı Sakarya Zaferi’dir. D 6. İtilaf Devletleri Sevres Sevr Antlaşması’nı yeniden gözden geçirmek amacıyla Londra’da bir konferans toplanmasına karar verdi. D 7. Sakarya Meydan Savaşı, Yunanların Anadolu’daki son saldırı savaşıdır. Y 8. Lozan Barış Antlaşması, Türk Bağımsızlık Savaşı’nın zaferle sonuçlandığını gösteren ilk diplomatik belgedir. D 9. Tekâlif-i Millîye Emirleri, Eskişehir-Kütahya Savaşlarındaki yenilgiden sonra ordunun ihtiyaçlarını karşılamak için Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 109 Cevapları BirYay YayıneviC. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruların doğru yanıtlarını işaretleyiniz1. Mondros Ateşkes Antlaşması’nın 24. maddesinde “İtilaf Devletleri Vilayat-ı Sitte’de bir karışıklık çıkarsa işgal edecektir.” ifadesi yer almıştır. Bu madde, Kurtuluş Savaşı’nda aşağıdaki cephelerden hangisinin açılmasına neden olmuştur? Cevap B Ermenilere karşı açılan Doğu Cephesi2. Kurtuluş Savaşı’nda Güney Cephesi’nde, Temsil Kurulunun görevlendirdiği subayların örgütlemesi ile yerli halk, Fransız ve Ermenilere karşı büyük bir direniş gösterdi. Buna göre, aşağıda verilenlerden hangisine ulaşılabilir? Cevap B Güney Cephesi TBMM tarafından Aşağıda verilenlerden hangisi, Kurtuluş Savaşı’nda düzenli ordunun kurulmasının nedenleri arasında yer almaz? Cevap D Kuva-yı Millîye’nin, BMM’ye karşı çıkan ayaklanmaların bastırılmasında etkili olması4. Mustafa Kemal, Kurtuluş Savaşı’nın yaşandığı zor günlerde, “Cahillikle, ilkellikle savaş, düşmanla savaştan daha az önemli değildir.” diyerek Maarif Kongresi’ne katılmıştır. Kongrede yaptığı konuşmada, “Şimdi maddi ve manevi bütün güç kaynaklarımızı düşmanlara karşı kullanıyoruz. Ancak bu savaş günlerinde bile dikkat ve özenle işlenip çizilmiş bir millî eğitim programı yapmaya emek sarf etmeliyiz.” demiştir. Mustafa Kemal’in bu sözlerinden hareketle aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz? Cevap A Bütün güç kaynaklarının eğitim için harcandığı8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 110 Cevapları BirYay Yayınevi5. Tekâlif-i Millîye Komisyonları halktan eşyalarının bir bölümünü bedelleri ödenmek üzere almıştır. Ancak Türk halkı, alınan malların bedelinin ödeneceği beklentisi içine girmemiştir. Türk ulusu, vatanını kurtarabilmek için ordusuna büyük destek vermiş, kadın erkek herkes varını yoğunu ortaya koymuştur. Buna göre Tekâlif-i Millîye Emirleri hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez? Cevap C Halkın elindeki eşyaların tamamına el konulmuştur6. Aşağıdakilerden hangisi, Kurtuluş Savaşı sürecinde Türk milletinin elde ettiği askerî başarıların uluslararası etkileri arasında yer alır? Cevap A Londra Konferansı’nın toplanması7. Halide Edip Adıvar’ın “Ateşten Gömlek”, Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun “Yaban”, Kemal Tahir’in “Yorgun Savaşçı”, Tarık Buğra’nın “Küçük Ağa” adlı romanları ve Abidin Dino’nun “Kuva-yı Millîye İnsanları” adlı resim dizisi Kurtuluş Savaşı ve Anadolu gerçeğini çarpıcı şekilde anlatan eserlerden bazılarıdır. Verilen açıklamadan hareketle aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir? Cevap B Kurtuluş Savaşı sürecinde yaşananlar sanat ve edebiyat eserleri üzerinde etkili Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Yanıtlarınızı defterinize Kurtuluş Savaşı sürecinde elde edilen askerî başarılar ve uluslararası etkilerini tarihsel sıralamaya uygun olarak olarak eşleştirip yazınız. Cevapİlk askeri zafer Doğu Cephesi I. ve II. İnönü savaşları zaferle sonuçlanmıştır Sakarya Meydan Savaşı zafer ile sonuçlanmıştır Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Savaşı zafer ile Mehmet Âkif Ersoy’un yazdığı İstiklâl Marşı’nın değeri ve önemi hakkında düşüncelerinizi yazınız. Cevap Mehmet Akif Ersoy, İstiklal Marşı’nı o dönemde bütün Türk Halkı ülkesini korumak derdindedir. Cephede olan askerler vatan uğruna canını verip yine de bu ülkeyi düşman eline teslim etmemişlerdir. Mehmet Akif Ersoy’da bunları kağıda dökerek İstiklal Marşımızı ortaya Sakarya Meydan Savaşı ve Büyük Taarruz ’un kazanılmasında Mustafa Kemal’in rolünü örneklerle açıklayınız. Cevap Mustafa Kemal’in bu savaşlarda uyguladığı strateji sayesinde kazanılması sağlanmıştır. Aynı zaman da bu savaşta Tekalifi Milliye emirlerini çıkararak ordunun güçlenmesini sağlayıp düşmana karşı iyi bir savunma Mudanya Ateşkes Antlaşması ile savaş yapılmadan alınan yerleri yazınız Cevap Savaş yapılmadan alınan yerler; Doğu Trakya toprakları ve İstanbul ile Çanakkale Sevres Sevr ve Lozan Antlaşmalarının maddelerini karşılaştırınız. Cevap Sevr Bizim için ağır bir antlaşmadır. İstediği gibi ülkeler devletimizde söz sahibi olmuştu. örnek olarak Kapitülasyonlar en ağır bir şekilde uygulanacaktır. Boğazlar uluslararası bir komisyon ile yürütülecektir. Topraklarımız devletler arasında paylaşılmıştır. Lozan da ise bu şartlar kaldırılmış ve itilaf devletleri Türkiye’yi resmen tanımıştır. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 112-115-116-117-118. Sayfa BirYay Yayınları Çağdaş Türkiye’nin Temeli Atatürk İlkeleriHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 112 Cevapları BirYay YayıneviAtatürk ilkelerini ve bu ilkelerin oluşum sürecini araştırınız. Edindiğiniz bilgileri sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız Cevap Türk toplumunun refahını, huzurunu sağlamak, birlik ve beraberliği kurmak, toplumu ileri düzeye getirmek amacıyla kurulan ilkelerdir. Çökmüş bir devleti kurtarıp yeni çağdaş bir devlet yapmak amacıyla bu ilkeler Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 115 Cevapları BirYay YayıneviDevletçilik ilkesinin benimsenmesindeki ulusal ve uluslararası etkenler nelerdir? Cevap Devletçilik ilkesi benimsenmesi ile uluslararası, Fransız ihtilali, Rus ihtilali ve I. Dünya Savaşının başlamasına neden olmuştur. Devletçilik ilkesi ile sosyal, kültüreli ekonomik gelişmelerinde rol Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 116 Cevapları BirYay YayıneviLaiklik ilkesi doğrultusunda yaşanan gelişmeleri alanlarına göre gruplandırarak ilgili olduğu bölüme yazınız. CevapDevlet Yönetiminin Laikleşmesi Saltanatın ve halifeliğin kaldırılması Sosyal Alanda Toplumsal Hayatta Laikleşme Kılık kıyafetin değişmesi, tekke ve zaviyelerin kapatılması, Şeriye ve evkaf vekaletinin kaldırılarak diyanet işlerinin kurulması. Eğitimin Laikleşmesi Tevhidi Tedrisat kanunun çıkarılması, alfabenin Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 117 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda inkılapçılık ilkesinin kazandırdıkları verilmiştir. Bu kazanımların karşısına yapılan inkılap ve yaşanan gelişmelerden örnekler veriniz CevapAklın ve bilimin öncülüğünde toplumun çağdaş uygarlık doğrultusunda ilerlemesinin yolunu açmıştır. → İnkılapçılıkKişi egemenliğine son verilerek millet egemenliğine geçilmiştir → CumhuriyetçilikEğitim ve kültür alanında değişim ve gelişmeyi sağlamıştır. → Devletçilik8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 118 Cevapları BirYay YayıneviA. Aşağıda Atatürk ilkelerinin temel özellikleri verilmiştir. Bu özelliklerin hangi Atatürk ilkesi ile ilgili olduğunu yanıtlayınız. Yanıtlarınızı ilgili boşluklara yazınız. CevapB. Atatürk ilkelerinin amaçlarını, ortaya konuş gerekçelerini dikkate alarak ortak özelliklerini belirleyip aşağıdaki bölüme yazınız. CevapTürk milletinin birlik ve beraberlik içinde yaşamasıbağımsız güçlü bir devlet seviyesine ulaşmasıTürkiye cumhuriyetinin gelişip büyümesiOkul, ordu ve dini politikadan uzak tutmakVatan ve millet sevgisi 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 119-120-121-126. Sayfa BirYay Yayınları Siyasi Alanda Meydana Gelen GelişmelerHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 119 Cevapları BirYay YayıneviTek kişi egemenliğine dayalı yönetim ile millî egemenliğe dayalı yönetim anlayışlarını araştırınız. Bu yönetim anlayışlarını karşılaştırarak sınıfta tartışınız. Cevap Tek kişili yönetimde babadan oğula geçen ve halkın söz sahibi olmadığı bir sistemdir. Milli egemenliğe dayalı yönetim ise, halk yönetimde söz sahibi ve istediği kişiyi oy vererek adaletli bir şekilde seçmeye dayalı bir Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 120 Cevapları BirYay YayıneviSaltanatın kaldırılmasına karşın halifeliğin devam etmesinin nedenlerini tartışınız Cevap Halifelik dini bir makamdır. Ülkenin çoğunluğu Müslüman olduğu için bu olaya tepki gösterileceği düşünüldüğünden halifelik belli bir süre devam Gökalp’ın dizelerinde anlatılmak istenen ana düşünce nedir? Cevap Ziya Gökalp dizelerinde yönetimi seçecek kişinin halk olduğunu, yürütme, yargı gibi hakların millete ait olduğunu belirtmek Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 121 Cevapları BirYay YayıneviMustafa Kemal’e göre, İstanbul yerine Ankara’nın başkent yapılmasının nedenleri nelerdir? Cevap Coğrafi durumundan kaynaklı ve askeri yönde stratejik bir alan olduğu için Ankara başkent olarak Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 126 Cevapları BirYay Yayınevi1921 Anayasası’nın eksik yönlerini yazarak, 1924 Anayasası’nda yapılan düzenlemeler ile karşılaştırınız. Cevap 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 127-128-129. Sayfa BirYay Yayınları Hukuk Alanında Meydana Gelen GelişmelerHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 127 Cevapları BirYay YayıneviHukuksal alanda yapılan yenilikleri araştırınız. Bu alanda yapılan yenilikler Türk aile yapısı ve kadının toplum içindeki yerini nasıl etkilemiştir? Sınıfta tartışınız. Cevap Hukuk alanında 6 yenilik yapılmıştır. Türk aile yapısına göre kadın ve erkek eşit değildi bu alanda kadın erkek eşitliği Kanunun kabulüCeza Kanunun kabulüHakimler Kanun kabulüTicaret Kanunun kabulüBorçlar Kanunun kabulüİcra ve İflas Kanunun kabulüMustafa Kemal’in yukarıdaki sözlerine göre hukuk sistemi hangi özellikleri taşımalıdır? Cevap Hukuk sayesinde toplumda eşitlik sağlanmış adalet gelmiştir. Adalet sağlanarak işler daha hızlı ve emniyetli bir şekilde gerçekleşecektir. Bu durum bizi medeni ülkelerin seviyesine çıkaracak ve bunlar arasında düzeni Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 129 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda hayatın çeşitli alanlarında ilk olmayı başarmış Türk kadınlarından örnekler verilmiştir. Bu kadınların isimlerini araştırarak boşluklara yazınız. CevapB. Türk Medeni Kanunu’nun Türk aile yapısında ve kadının toplumdaki yerinde meydana getirdiği değişiklikleri aşağıdaki bölüme yazınız. Cevap Türk aile yapısında kadın erkek eşitliği sağlanmıştır. Resmi nikah zorunlu olmuştur. Bundan dolayı tek eşlilik esas kılınmıştır. Kadınlara seçme ve seçilebilme hakkı gelmiş, istediği mesleği seçme hakkı gelmiştir. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 130-131-133. Sayfa BirYay Yayınları Eğitim ve Kültür Alanlarında Yapılan İnkılaplar ve Bu Alanlardaki GelişmelerHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 130 Cevapları BirYay YayıneviTevhid-i Tedrisat Kanunu 3 Mart 1924 CevaplarıKültür nedir? Açıklayınız. Kültürel değerlerin yaşatılabilmesi ve millî kimliğin oluşturulması için Atatürk’ün kurduğu kurumları ve bu kurumların çalışmalarını araştırınız. Edindiğiniz bilgileri arkadaşlarınızla paylaşınız. Cevap Bir toplumun tarihsel ve toplumsal olarak gelişen bir süre içinde yaptıkları her türlü değerleri kapsayan bir yapıdır. Nesilden nesle aktarılır. Atatürk’ün bu alanda kurduğu kurumlarTürk Dil KurumuTürk Tarih KurumuAnadolu Ajansı ve Halk EvleriBu kurumlar bizim tarihi yapımızı, dilimizi korumuş kayıt etmiş ve bizlere Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 131 Cevapları BirYay YayıneviHarf İnkılabı 1 Kasım 1928 CevaplarıAşağıda verilen kutulara Tevhit-i Tedrisat Kanunu çıkarılmadan önce eğitim alanındaki durumu ve kanunun çıkarılmasıyla yaşanan değişimleri yazınız. Cevap8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 133 Cevapları BirYay YayıneviTürk Tarih Kurumu 12 Nisan 1931 ve Türk Dil Kurumu 12 Temmuz 1932 CevaplarıMillet Mekteplerinin çağdaş cumhuriyet bireyi yetiştirme hedefine katkıları nelerdir? Değerlendiriniz. Cevap Millet Mekteplerinde modern eğitim ve karma eğitim olarak uygulanmıştır. Bu sistem ile modern bir yapıya ulaşmasında en büyük katkıdır. Modern bir yapı da çağdaş bir yapıdır. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 135-136-137-138. Sayfa BirYay YayınlarıEğitim ve Kültür Alanlarında Yapılan İnkılaplar ve Bu Alanlardaki Gelişmeler8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 135 Cevapları BirYay YayıneviÜniversite Reformu 1933 CevaplarıTürk dilini yabancı dillerin etkisinden korumak ve gelişmesini sağlamak için Cumhuriyet’in ilk yıllarında hangi çalışmalar yapılmıştır? Bugün aynı dil bilinciyle bu konuda bize düşen görevler nelerdir? Cevap Türk Dil Kurumu kurulmuştur. Bizlere düşen görev ise dilimize bizlerde yabancı kelimeleri uzak tutup dilimizi reformunun amaçları nelerdir? Tartışınız. Cevap Eski anlayışı geride bırakıp modern ve batılı eğitime uygun bir sistem geliştirilmek Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 136 Cevapları BirYay Yayınevia. Heykel ve Resim Sanatı CevaplarıMustafa Kemal, yukarıdaki sözlerinde sanatçıyı neden alnında ışığı ilk hisseden insan olarak tanımlamıştır? Cevap Sanatçı emek ve uğraş sonucu ortaya çıkardığı eseri ile insanlığa ışık tutan kişilerdir. Bu insanlar emek ve gayret sonucunda bu ışığı Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 137 Cevapları BirYay Yayınevib. Müzik ve Sahne Sanatları CevaplarıMustafa Kemal yukarıdaki açıklamasıyla hangi tutumu eleştirmektedir? Cevap Yanlış düşünülen din alanındaki düşünceleri eleştirmiştir. Dünyada bir milletin medeni, ileri ve gelişmiş olması için sanatçının olması Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 138 Cevapları BirYay Yayınevic. Edebiyat CevaplarıSizce İdil Biret, Suna Kan ve Leyla Gencer gibi dünyaca ünlü kadın sanatçılarımızın yetişmesinde Mustafa Kemal’in bu tutumu etkili olmuş mudur? Değerlendiriniz. Cevap Evet etkili olmuştur. Çünkü kadını bir süs olarak değil insanlığın temeli olarak görmekte ve öyle göstermektedir. Kadın ve erkekleri bu sayede eşit Kemal’e göre Türk ulusunun amaçlarına ulaşabilmesinde edebiyatın rolü nedir? Cevap Bir Türk çocuğu kendini en iyi şekilde ifade edebilmeli, anlatışı açık olmalıdır. Yazarken kullandığı üslubu kendisinin yürüdüğü yolda arkasından getirecek kadar iyi olmalıdır. Bunun için edebiyat çok önemlidir. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 140-141-143. Sayfa BirYay Yayınları Toplumsal Alanda Yapılan İnkılaplar ve Bu Alandaki GelişmelerHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 140 Cevapları BirYay YayıneviKıyafette Çağdaşlaşma CevaplarıMustafa Kemal Atatürk’ün toplumsal alanda yaptığı yenilikleri araştırınız. Bu yenilikleri millî kimliğimizin kazanılması ve çağdaşlaşma açısından değerlendiriniz Cevap Toplumsal Alanda Yapılan İnkılaplarŞapka ve Kılık – Kıyafet Kanunu’nun KabulüTekke-Zaviye ve Türbelerin KapatılmasıTakvim, Saat ve Ölçülerde Kanunu’nun KabulüKadınlara Siyasi Haklarının bu yenilikler ile toplum eski kafadan kurtulup çağdaş bir millete dönme temelleri Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 141 Cevapları BirYay YayıneviTekke, Zaviye ve Türbelerin Kapatılması 30 Kasım 1925 CevaplarıŞapka ve Kıyafet İnkılabı’nın millî kimlik kazanma ve çağdaşlaşma açısından önemi nedir? Değerlendiriniz. Cevap Şapka ve kıyafet kanunu ile toplumda din ile insanları kandıran, suikast düzenleyecek hainler, tarikatçı kişilerin toplumun huzurunu bozmaya yönelik düşüncelerini engellemiş olmuştur. Çağdaş bir ülke düzeyine getirmeyi ve Cumhuriyet’i koruyup ilerlemek için böyle bir kanun Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 143 Cevapları BirYay YayıneviSoyadı Kanunu 21 Haziran 1934 CevaplarıAşağıda yer alan inkılapların gerekçelerini ve toplum hayatında meydana getirdiği değişimleri yazınız. Cevap 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 145-149-151. Sayfa BirYay Yayınları Ekonomi Alanında Meydana Gelen GelişmelerHazırlık Çalışmaları Türkiye İktisat Kongresi 17 Şubat-4 Mart 1923 8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 145 Cevapları BirYay YayıneviEkonomik bağımsızlık neden önemlidir? Bu konudaki düşüncelerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız. Cevap Ekonomik olarak güçlü olan ve her zaman kendi üreten bir devlet diğer devletlere karşı güçlü Karabekir’in ifadelerini ekonomik bağımsızlık açısından değerlendiriniz. Cevap Ekonominin gelişmesini istiyorsak dışa bağımlı olmayı bırakıp kendimiz üretip kendimiz tüketmeli ve biz dışarıya ihracat Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 149 Cevapları BirYay YayıneviTarımda Modernleşme ve Atatürk Orman Çiftliği Türkiye Cumhuriyeti’nin ekonomi politikalarına yön veren kavramları alt tarafta yer alan açıklamaların üstündeki boşluklara yerleştiriniz. CevapÖzel girişimcinin yapamadıklarını devlet yapmalıdır Devletçilik Fabrika üretimine geçilmelidir Sanayileşme Çalışanların yaşam koşulları iyileştirilmelidir Sosyal Devlet Yerli malı kullanılmalıdır Ekonomik bağımsızlık Türkiye halkı vakitte, servette ve ithalatta israftan kaçar Tasarruf Bilinci Özel girişimci desteklenmelidir Liberal Ekonomi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 151 Cevapları BirYay YayıneviSanayi ve Ticaret Alanında Yaşanan GelişmelerSanayi için gerekli olan ham maddenin ülke içinden karşılanmasının milli ekonomiye katkıları nelerdir? Tartışınız. Cevap Sanayi için gerekli olan ham madde ülke içinde karşılandığı zaman dışarıya para gitmeyecek ve ham madde için harcama yapmış olmayacağız. Bu sayede elde ettiğimiz ürünleri bizler dışarı satarak kazanç elde etmiş olacağız. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 152-153. Sayfa BirYay Yayınları Sağlık Alanında Yaşanan GelişmelerHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 152 Cevapları BirYay YayıneviSağlık alanında devletin temel görevlerinin neler olduğunu araştırınız. Edindiğiniz bilgileri arkadaşlarınızla paylaşınız Cevap Bir devlet her zaman ülkesinde yaşayan vatandaşlarını düşünmesi gerekir. En çok etkilendiğimiz alan ise sağlık alanıdır. Bu alandaki tem görevleri; halk sağlığını her zaman korumalı ve geliştirilmeli, hastalık risklerini en aza indirmeli ve önlemelidir. Hastalıkları teşhis edebilmeli ve tedavi yöntemi üretebilmelidir. Uluslararası bulaşıcı olan bir hastalığın ülkeye girmesini Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 152 Cevapları BirYay YayıneviAtatürk Dönemi’nde sağlık alanında ve sosyal alanda yapılan çalışmalara bakarak devletin bu konulara nasıl yaklaştığını söyleyiniz. Cevap Atatürk döneminde yapılan bu çalışmalar ile sağlığa verilen önemi ve halka verilen değeri Bakanlığı Hastaneleri Açıldı .Modern Sağlık Enstitüsü KurulduSerum İmalatı BaşladıBulaşıcı Hastalıklarla Mücadele Edildi 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 154-156. Sayfa BirYay Yayınları Hedefimiz Çağdaş UygarlıkHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 154 Cevapları BirYay Yayınevi1. Mustafa Kemal “Nutuk” adlı eseri neden yazmıştır? Bu eserin yazılış gerekçelerini araştırınız. Cevap Atatürk Nutuk eserinde tarihimizi yaşananları anlatmış ve geleceğin ışığı olan gençleri bilgilendirerek bu devletin ne şartlarla kurulduğunu ve korunması gerektiğini anlatmak Cumhuriyet’in varlığını sürdürebilmesi için neler yapılmalıdır? Arkadaşlarınızla tartışınız. Cevap Cumhuriyet varlığını sürdürebilmesi için her zaman çağdaş ülkelere ayak uydurması gerekir. Yani yapılan yenilikleri kabul etmeli ve her zaman ilerlemelidir. Kendi üretim için çabalamalı ve dış ülkeler tarafından ön planda olmalıdır. Aynı zaman da her zaman Atatürk ilkelerini destekleyip bunu temel alarak ilerlememiz Kemal Atatürk, “Nutuk”u “Gençliğe Hitabe” ile bitirmiştir. Bu durumun nedeni nedir? Arkadaşlarınızla tartışınız. Cevap Gençler geleceğin parlayan ışıklarıdır. Onlar bu ülkenin kalkınmasını ve ilerlemesini sağlayacaktır. Bu yüzden Atatürk gençlere hitap edip isteklerini ve yapmaları gerekenleri söyleyerek Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 156 Cevapları BirYay YayıneviCumhuriyet yönetiminin Türk toplumuna kazandırdığı değerleri tartışınız. Cevap Türk toplumu Cumhuriyet yönetimi ile eşitlik ile karşılaşmış, düşünce özgürlüğünü tatmış ve gelişmeye başlamıştır. Her türlü kendini yöneteni seçmede ve aynı zaman da seçilmede hak doğmuştur. Cumhuriyet yönetimi ile Türk toplumu kendini geliştirmiş, cahiliyetten kurtulup çağdaşlığa ayak uydurmaya başlamıştır. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 158-160-161-162. Sayfa BirYay Yayınları Atatürk İlke ve İnkılaplarını Oluşturan EsaslarHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 158 Cevapları BirYay Yayınevi1. Çağdaş Türkiye Devleti’nin kurulmasında Atatürk ilke ve inkılaplarının rolü nedir? Araştırınız. Cevap Atatürk ilke ve inkılapları çağdaş devletler ile aynı düzeyde olmamızı sağlayan inkılaplardır. İnkılaplar ve ilkeler sayesinde eşitlik, düşünce özgürlüğü, seçme ve seçilebilme gibi birçok haklarımız doğmuştur. Bu sayede Çağdaş Bir devlet olma yolunda ilk adımlarımızı atmış ve günümüze kadar Atatürk ilke ve inkılaplarının devamlılığını sağlamada Türk gençliğine düşen görevler nelerdir? Düşüncelerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız. Cevap Bizler bu ilke ve inkılapları her zaman yaşatmalıyız. Her zaman yeni fikirler geliştirip ülkenin gelişmesini ilerlemesini sağlamalıyız. Çağa ayak uydurup bu doğrulta yenilikler Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 160 Cevapları BirYay YayıneviAtatürk ilkelerinin amaçları ve ortak özellikleri nelerdir? Belirtiniz Cevap Atatürk ilkeleri toplumun ihtiyaçlarından doğmuş ve bu şekilde ortaya çıkmıştır. Her ilkenin anlamı, Türk milletinin ruhu, karakteri ve gelenekleri ile Hitabe’de geçen hangi sözler, Atatürk’ün ülkenin geleceğini gençlere emanet ettiğini vurgular? Cevap Atatürk’ün ülkenin geleceğini gençlere emanet ettiği söz Ey Türk Gençliği! Türk İstiklalini ve Türk Cumhuriyetini ilelebet muhafaza Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 161 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda verilen örneklerden yola çıkarak boş bırakılan yerleri uygun ifadelerle doldurunuz. Cevap8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 160 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda, modern Türkiye’nin kuruluş ve gelişimi için yapılan inkılaplara ve yaşanan gelişmelere ait çeşitli başlıklar verilmiştir. İlgili başlığın altındaki kutulara yapılan inkılaplardan ve yaşanan gelişmelerden örnekler yazınız. Cevap 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 163-164-165-166. Sayfa BirYay Yayınları 4. Ünite Değerlendirmesi8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 163 Cevapları BirYay YayıneviA. Aşağıdaki boşlukları kutudan seçeceğiniz uygun sözcüklerle doldurunuz. Cevap1. Atatürkçülük akla ve bilime dayanan, yeniliklere açık ve dinamik toplumsal bir dönüşüm ve gelişim hareketidir. 2. İnkılap var olan çağdışı kalmış geleneksel kurumları kaldırmak, bunların yerine çağdaş kurumlar ve sistemler getirmektir. 3. Kişilerin dil, din, ırk, mezhep, cinsiyet ve siyasi görüş farkı gözetilmeksizin kanunlar önünde eşit olmasını öngören; birey, sınıf, aile veya zümre üstünlüğünü kabul etmeyen Atatürk ilkesi Halkçılıktır. 4. Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile öğretim birliği sağlanarak laik ve ulusal eğitime geçişte önemli bir adım atılmıştır. 5. Laiklik devletin bütün dinler karşısında tarafsız kalmasıdır. Dinsel farklılıklara göre ayrım yapılmadan, kişilerin kanun önünde eşit Aşağıdaki ifadeleri dikkatlice okuyunuz. Doğru ifadelerin sonuna “D” harfi, yanlış ifadelerin sonuna “Y” harfi getiriniz. CevapD 1. 1 Temmuz 1926’da yürürlüğe giren Kabotaj Kanunu ile Türk limanları arasında yolcu ve yük taşıma işinin Türk devletine ait olması sağlanmıştır. D 2. Osmanlı Devleti’nin son günleri, Millî Mücadele ve Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşu hakkındaki en önemli kaynak “Nutuk”tur. Y 3. Yeni harfleri halka öğretmek ve okuryazar oranını artırmak amacıyla 1 Ocak 1929’da Halk Evleri açılmıştır. D 4. Türklerin Orta Asya’dan başlayan geçmişini, dünya medeniyetine katkılarını ortaya çıkartan çalışmalar yapmak amacıyla “Türk Tarih Kurumu” kurulmuştur. D 5. Tıp dünyasında ilk kez bir Türk doktor tarafından bir hastalığın tanımı yapıldı. Hulusi Behçet tarafından tanımlanan bu hastalığa “Behçet Hastalığı” denerek onun adı verildi. Y 6. Cumhuriyetçilik ilkesinin ortaya çıkış nedenlerinden biri de 1929’da başlayan Dünya Ekonomik Bunalımı’ Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 164 Cevapları BirYay YayıneviC. Aşağıda verilen çoktan seçmeli soruların doğru yanıtlarını işaretleyiniz1. I . TBMM’nin açılması II . Saltanatın kaldırılması III . Cumhuriyet’in ilanı IV . Türk Dil Kurumunun kurulması Yukarıda verilenlerden hangileri, ulusal egemenliğin gerçekleşmesine yönelik olan gelişmelerdendir? Cevap D I, II ve III2. Aşağıda verilenlerden hangisi, Atatürk ilke ve inkılaplarını oluşturan temel esaslar arasında yer almaz? Cevap D Geleneksel yapının korunarak geçmiş dönemin anlayışının sürdürülmesi3. Buna göre aşağıdakilerden hangisi, Mustafa Kemal’in yukarıda verilen ifadesi doğrultusunda yaşanan gelişmelerdendir? Cevap D Limanların millileştirilmesi4. Aşağıdakilerden hangisi, Cumhuriyet’in ilanıyla birlikte gerçekleşen durumlar arasında yer alır? Cevap A Devlet başkanlığı makamının oluşturulması8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 165 Cevapları BirYay Yayınevi5. Yukarıda 3 Mart 1924 tarihli kanunlar verilmiştir. Aşağıdakilerden hangisi, bu kanunların çıkarılması ile sağlanan kazanımlardan biri değildir? Cevap B Güçlü ve bağımsız bir ekonomik yapının oluşturulması6. Aşağıda verilenlerden hangisi, cumhuriyet yönetiminin Türk toplumuna kazandırdıkları arasında yer alır? Cevap A Egemenlik haklarının millete ait olması7. Aşağıda verilenlerden hangisinde, yapılan inkılap ve gerçekleşen değişimler amaçları ile doğru eşleştirilmiştir? Cevap C Türk Medeni Kanunu – Kişilerarası ilişkilerin çağdaş ve eşitlikçi olarak düzenlemesi8. Yukarıda verilenlerden hangileri, toplumun millî kimlik kazanması amacıyla yapılan düzenlemelerdendir? Cevap B I ve II8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 166 Cevapları BirYay Yayınevi9. Aşağıda verilenlerden hangisi, Atatürk döneminde tarımın gelişmesine hizmet eden çalışmalardan biri değildir? Cevap D Teşvik-i Sanayi Kanunu’nun çıkarılması10. Yukarıda Atatürk’ün Onuncu Yıl Nutku’nda yer alan düşünceleri verilmiştir. Buna göre, Atatürk’ün geleceğe yönelik hedefleri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir? Cevap B Çağdaş uygarlık düzeyine erişmek için yapılanların yeterli görülmemesi gerektiği11. Yukarıda verilenlerden hangileri, Türk Medeni Kanunu ile getirilen haklardan değildir? Cevap B I ve IVÇ. Aşağıdaki soruların yanıtlarını yazınız. Yanıtlarınızı defterinize Atatürk’ün sanata ve spora verdiği önemi örnek olaylarla açıklayınız. Cevap “Hepiniz milletvekili olabilirsiniz, Bakan olabilirsiniz; hatta Cumhurbaşkanı olabilirsiniz, fakat sanatkâr olamazsınız.” Atatürk her zaman sanata ve spora önem verip desteklemiştir. Bu sözü ile de desteklediğini anlamış Atatürk Dönemi’nde kadınlara verilen sosyal ve siyasal hakları yazarak dönemin gelişmiş ülkeleri ile kıyaslayınız. Cevap Kadınlara seçme ve seçilebilme, eğitim hakkı verilerek eşitlik sağlanmıştır. Cinsiyet ayrımı ortadan kaldırılmıştır. Atatürk’ün kadınlara verdiği bu değer o dönemin gelişmiş ülkelerinde bile “Büyük Nutuk”un söyleniş amaçlarını ve tarihsel önemini değerlendiriniz. Cevap Geçmişimizi bilip ve geleceğin nasıl olacağını anlamamız bu devletin zor şartlarda kurulduğunu nasıl yollar izlediğini öğrenip bu devletin ilerlemesini ve güçlenmesini Atatürk Dönemi’nde sağlık alanında yaşanan sorunları ve bu alanda yaşanan gelişmeleri yazınız. Cevap Atatürk döneminde salgın hastalıklar, eğitimsiz personel, sağlık personelin az oluşu, sağlık teşkilatının olmaması gibi sorunlar olmuştur. Sağlık alanında ise bu yönde yenilikler Bakanlığı Hastaneleri Açıldı .Modern Sağlık Enstitüsü KurulduSerum İmalatı BaşladıBulaşıcı Hastalıklarla Mücadele Edildi5. Atatürk’ün uluslararası ilişkilerde temel aldığı ölçütleri yazınız. Cevap Uluslar arası ilişkilerde aldığı ölçütlerin başında “Yurtta sulh, Cihanda Sulh” ilkesi ile ilerlemiş ve milletin çıkarlarını düşünerek hareket etmiştir. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 168-169-170-172. Sayfa BirYay Yayınları Çok Partili Yaşama Geçiş Denemeleri Hazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 168 Cevapları BirYay YayıneviÇok partili siyasi yaşamın demokrasi ile bağlantısı nedir? Sınıfta tartışınız. Cevap Çok partili hayata geçildiği zaman halkın seçebileceği alternatif kişilerde ortaya çıkmıştır. Bu sayede halk kendini seçecek kişiyi oy vererek tercih yapacak ve Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 169 Cevapları BirYay YayıneviMustafa Kemal’in siyasi parti kurmasının temel amacı nedir? Değerlendiriniz. Cevap Cumhuriyet yönetimine geçildiği için Atatürk parti kurup öncü olmuş ve halkın seçmesine imkan oluşturmuştur. Bu sayede halk kendini yönetecek kişiyi oy vererek Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 170 Cevapları BirYay YayıneviMustafa Kemal, yukarıdaki sözleriyle hangi duruma tepkisini dile getirmektedir? Cevap Dine saygı duyulduğundan fakat din ile birçok kişinin yanlış işler yapıp sonucunu dine bağlamasını içimizdeki hainler olduğunu anlatıp Laik bir devlet anlayışı ile ilerlemesi gerektiğini Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 172 Cevapları BirYay Yayıneviİnkılaplara karşı olanların eylemlerini gerçekleştirebilmek için yeni bir parti kurulmasını fırsat olarak değerlendirmelerini nasıl karşılıyorsunuz? Tartışınız Cevap Cumhuriyet yönetimi ile düşünce özgürlüğü gelmiştir. Bu doğrultuda farklı düşüncede olan kişiler de devletin başına geçmek için parti kuracaklardır. Bu eşitliğin ve adaletin doğrultusunda gerçekleşecek bir olaydır. Fakat Cumhuriyeti destekleyen insanlar özgürlüğü tattıktan sonra bu rejimi partilerin varlığı neden önemlidir? Siyasi partilerden beklentiler nelerdir? Cevap Siyasi partiler yeni fikir ve düşüncelerin ortaya çıkmasını sağlar. Olaylara değişik kafalardan bakış açısını gösterir. Bizler devletimizi yönetecek kişiyi seçerken bu kişilerin yaptıklarına, yapabileceklerine ve sözlerine bakarız. Bu doğrultuda devleti en iyi yönetebileceğini düşündüğümüz partiye oy Kemal’in yukarıdaki girişiminin amacı nedir? Cevap Atatürk o dönemde tek bir görüş olmaması için kendi parti üyelerine karşı yani muhalefet partilere oy vermesini bu sayede tek görüşün ortadan kalkabileceğini ve herkesin düşüncesini ortaya çıkarmasını hedeflemiştir. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 173-174. Sayfa BirYay Yayınları Mustafa Kemal’e Suikast GirişimiHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 173 Cevapları BirYay YayıneviMustafa Kemal’in yaşamına son vermeye yönelik girişimlerin nedenleri neler olabilir? Sınıfta tartışınız. Cevap Mustafa Kemal Türkiye Cumhuriyetini kurarak birçok kişinin yeniden Türklerin doğmasına sevinmemelerine sebep olmuştur. Yok olacak bir devleti ayağa kaldırmış ve Türk milletini tekrardan canlandırmıştır. Bu da istemeyen kişilerin onu öldürme girişimine sebep Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 173 Cevapları BirYay YayıneviAşağıda yer alan metni okuyunuz. Siz de ayrılan bölüme Mustafa Kemal’e yönelik duygularınızı dile getiren bir mektup yazınız CevapAnafartalar Kahramanı, Bizler senin cesaretini, vatan sevgini Çanakkale Zaferi ile tanıdık. Yaptığın birçok kahramanlık sayesinde bizler de ülkemiz elden gidecek korkusundan kurtulup mücadele için çabaladık. Senin bizlere verdiğin bu güven ve cesaret duygusu bu devletin kurtulmasını sağladı. Şimdi de Cumhuriyeti kurarak bizlere bunları bir kez daha kanıtladın. Senin başarılarını istemeyen kişilerin yaptığı bu suikastı kınıyoruz. Senin kurduğun Bu Türkiye Cumhuriyetine sahip çıkıp gelecek nesillere güzelce emanet edeceğiz. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 175-176. Sayfa BirYay Yayınları Türkiye Cumhuriyeti’ne Yönelik TehditlerHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 175 Cevapları BirYay YayıneviCumhuriyetin ilk yıllarında Türkiye Cumhuriyeti’ne yönelik iç ve dış tehditlerin neler olabileceğini araştırınız. Edindiğiniz bilgileri sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız? Cevap Cumhuriyetin ilk yıllarında iç ve dış tehditler fazlalık göstermiştir. İç tehditler dış tehditlere göre daha tehlikelidir. Çünkü her an her şey olabilir. Senden olan kişiler bile sana karşı gelebilir. Cumhuriyetin ilk yıllarında oluşan tehditler şunlardır; Şeyh Sait isyanı, İzmir Suikastı, Menemen Olayı görülmektedir. Dış tehditler ise güçlü devletlerin baskı uygulaması, içimize ajan sokmaları, devleti batırmak istemeleri olarak Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 176 Cevapları BirYay YayıneviAşağıdaki parçayı okuyunuz. Okuduklarınız doğrultusunda aşağıdaki soruları Kemal’in parti programının belirlenmesinde izlediği yol hakkındaki düşünceleriniz nelerdir? Cevap Vatanını seven, ilim sahibi olan adamlardan yardım almış, yazılı düşünce ve halk ile yaptığı görüşmelerden programında yer alan ilkelere göre Mustafa Kemal nasıl bir yönetim hedeflemektedir? Cevap Laik, düşünce özgürlüğü olan millettin yönetimde söz sahibi olacağı bir yönetim hedeflemiştir. 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabı Cevapları 177-178-179-180. Sayfa BirYay Yayınları Türkiye Cumhuriyeti’ne Yönelik TehditlerHazırlık Çalışmaları8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 175 Cevapları BirYay YayıneviA. Aşağıdaki cümlelerdeki boşlukları kutudan seçeceğiniz uygun sözcüklerle doldurunuz. Cevap1. Türkiye Devleti’nin ilk siyasi partisi 9 Eylül 1923’te kurulan Halk Fırkası’dır. 2. Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası Takrir-i Sükun Kanunu’na dayalı olarak kapatıldı. 3. Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’nın başkanı Kazım Karabekir’dir. 4. Serbest Cumhuriyet Fırkası Fethi Okyar tarafından 1930 yılında Aşağıdaki ifadeleri dikkatlice okuyunuz. Doğru ifadelerin sonuna “D” harfi, yanlış ifadelerin sonuna “Y” harfi getiriniz. CevapD 1. Siyasi partiler ve sivil toplum örgütleri demokrasinin en temel ve en vazgeçilmez öğeleridir. D 2. 23 Nisan 1920’de açılan BMM’de kurulan gruplardan biri de Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Grubu idi. Y 3. Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk muhalefet partisi Serbest Cumhuriyet Fırkası’dır. D 4. Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası ekonomide liberalizmi benimsemiştir. Y 5. Mustafa Kemal’e 15 Haziran 1926’da Ankara’da suikast planlanmıştır. D 6. Serbest Cumhuriyet Fırkası parti programına, kadınlara seçimlere katılma hakkının tanınacağı hükmünü Aşağıda verilen çoktan seçmeli soruların doğru yanıtlarını Aşağıda verilenlerden hangisi, Mustafa Kemal’in bu düşüncesi doğrultusunda gerçekleşmiştir? Cevap D Serbest Cumhuriyet Fırkası’nın kurulması8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 178 Cevapları BirYay Yayınevi2. Yukarıda cumhuriyetin ilk yıllarında yaşanan sorunlara değinilmiştir. Buna gör aşağıdakilerden hangisi söylenebilir? Cevap C Kişilerin ve toplumun huzurunu, mutluluğunu ve refahını sağlamak devletin görevlerindendir3. Buna göre, I. Suikastı düzenleyenler cumhuriyet değerlerine ve yapılan inkılaplara karşıdırlar. II. Mustafa Kemal cumhuriyet değerlerini ve yapılan inkılapları temsil etmektedir. III. Türkiye Cumhuriyeti Mustafa Kemal yaşadıkça var olacaktır. yargılarından hangilerine varılabilir? Cevap A I ve II4. Mustafa Kemal’in verilen konuşmasından aşağıdaki sonuçlardan hangisi çıkartılamaz? Cevap D Muhalefet partileri, iktidarın savunduklarının tersini savunmak zorundadır5. Aşağıdakilerden hangisi Atatürk döneminde kurulan siyasi partilerden biri değildir? Cevap B Demokrat Parti8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 179 Cevapları BirYay Yayınevi6. Aşağıdakilerden hangisi, Atatürk döneminde çok partili hayata geçilememesinin temel nedenidir? Cevap C Ülkede demokratik koşulların henüz oluşmaması7. Aşağıdaki cümlelerden hangisi Atatürk’ün sözünü destekler niteliktedir? Cevap D Siyasi partiler demokrasinin temel öğeleri Yukarıda sözü edilen siyasi parti aşağıdakilerden hangisidir? Cevap C Cumhuriyet Halk Fırkası9. Yukarıdaki boşluk aşağıdakilerden hangisi ile doldurulursa paragraf tamamlanmış olur? Cevap A Çok partili hayata geçmek vardı8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 180 Cevapları BirYay Yayınevi10. Yukarıdaki bilgi göz önünde bulundurulduğunda Mustafa Kemal ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir? Cevap A Demokratik siyasi yaşama önem Yasanın uygulama süresinin uzatılmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir? Cevap B Yasanın verdiği yetkilerle inkılapların kolayca gerçekleştirilebilmesiÇ. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Yanıtlarınızı defterinize Demokrasi için siyasi partilerin varlığı neden gereklidir? Yazınız. Cevap Demokrasinin işlemesi için çeşitli düşünceler ve görüşler olup bu şekilde insanların farklılıkları görmesini sağlayabiliriz. Bundan dolayı siyasi partiler önemli bir yere Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk siyasi partilerinin adları nelerdir? Yanıtınızı “iktidar” ve “muhalefet partileri” olarak ayırarak yazınız. Cevapİktidar ⇒ Halk Fırkası Muhalefet ⇒ Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, Serbest Cumhuriyet Fırkası3. Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası ile Serbest Cumhuriyet Fırkası’nın kurucularını yazınız. CevapTerakkiperver Cumhuriyet Fırkası ⇒ Kazım Karabekir Serbest Cumhuriyet Fırkası ⇒ Fethi Okyar4. Atatürk, kurulacak olan siyasi partilerin hangi kurallara ve ilkelere bağlı kalmasını istemiştir. Yazınız. Cevap Atatürk ilke ve inkılaplarına bağlı olarak kamalarını istemiştir. Prof. Dr. Rahmi DOĞANAY Konuya girerken öncelikle Misak-ı Millî’nin ne olduğu veya ne olmadığı sorularına cevaplar arayarak Misak-ı Millî’nin kapsamı, hedefleri ve önemi net olarak ortaya çıkarılmalıdır ki; Lozan’da elde edilen sonuçla Misak-ı Millî’nin karşılaştırılması imkanı bulunabilsin. Böyle bir karşılaştırmanın sebebi, Misak-ı Millî İstiklal Savaşı’nın hedeflerini belirliyordu ve Lozan Andlaşması ile yeni Türk Devleti’nin statüsü uluslar arası platformlarda tescil ediliyordu. Hedeflerle elde edilenlerin uyumu neydi? Misak-ı Millî, Milli Ant, Peyman-ı Millî gibi isimlerle anılan ve Kurtuluş Savaşı’nın esaslarını ve hedeflerini belirleyen ve Son Osmanlı Meclis-i Mebusanı’nın kararı olarak milli irade şeklinde tecelli eden metin, aslında 28 Ocak 1920’den çok daha önceleri ve Amasya Tamimi, Erzurum ve Sivas Kongreleri sürecinde tasarlanmış ve belirginleşmiş prensiplerdir[1]. Hatta denilebilir ki; çağdaş bir eğilim olarak milli devlet anlayışından etkilenmeler döneminden itibaren Osmanlı İmparatorluğu yerine Milli bir Türk devleti oluşturma fikri içinde de Misak-ı Millî’ye denk düşen sınırlar düşünülmüştür. Bu süreç içinde Sivas Kongresi kararları olarak netleşen bu yaklaşımın Meclis-i Mebusan kararı olarak çıkması, bu prensiplerin milli irade haline dönüşmesini sağlamıştır. Misak-ı Millî belirlenirken, Wilson Prensipleri ve özellikle de 12. Maddesi dikkate alınmıştır. Misak-ı Millî Osmanlı Devleti’nin parçalanmasından sonra, milli özelliklere dayanan bir Türk devletinin kurulması ve tam manası ile müstakil bir yapıya kavuşması hususunda uyulması gereken ilkeler bütünüdür. Misak-ı Millî’de belirlenen hususlar sadece sınır meselesi ile ilgili olmayıp, iradelerini hür ve serbestçe kullanacak olan halkın milli, iktisadi, siyasi, içtimai, adli, mali ve kültürel gelişmesine engel olacak hiçbir kayıt altına girilmeyeceğini de belirtmiştir[2]. Erzurum Kongresi’nde Doğu Anadolu ve Karadeniz bölgelerinin Osmanlı bütününden ve birbirinden ayrılamayacağı, azınlıklara siyasi düzeni ve sosyal dengeyi bozacak imtiyazların verilemeyeceği, devlet ve milletimizin tam bağımsızlığı ve bütünlüğünün saklı kalması, milli iradenin hakimiyeti[3] gibi maddeler, milli bir kongre olarak toplanan Sivas Kongresi’nde ülkenin bütünü ile ilişkilendirilmiş, manda da açıkça reddedilerek milli bir beyanname haline dönüştürülmüştü. İstanbul Hükümeti temsilcileri de bu prensipleri Amasya Görüşmesi’nde kabullenmiş ve protokol halinde imzalamıştı[4]. Daha sonra İstanbul Hükümeti bu protokole bağlı kalmasa bile, sadece meclisin toplanması bile önemli bir aşamaydı. İşte 12 Ocak 1920’de toplanan bu meclis, Mustafa Kemal Paşa’nın istediği gibi, Sivas Kongresi kararlarını aynen onaylamadı. Ancak Misak-ı Millî adıyla aldığı kararlar, kapsam itibariyle Sivas Kongresi kararlarıyla örtüşüyordu. Bu çerçevede Misak-ı Millî ile; 30 Ekim 1918’de imzalanan Mondros Mütarekesi sırasında Osmanlı Devleti’nin elinde kalan her yerin Türk sınırları içinde kalması, Mütarekenin çizdiği sınırların dışında kalan yerlerdeki Osmanlı-İslam çoğunluğunun geleceğini kendisinin belirlemesi, İşgal edilen ve nüfusun çoğunluğunu Türklerin oluşturduğu yerlerin Milli sınırlara dahil edilmesi, Esaret altında kalan soydaşlarımıza azınlık haklarının sağlanması Devletimizin siyasi, iktisadi, mali ve diğer alanlarda bağımsızlığının temin edilmesi amaçlanmıştır[5]. Bu hükümler çerçevesinde Misak-ı Millî değerlendirildiğinde kapsamı ile ilgili bazı kanaatler oluşması mümkündür. Bu metin ve hükümler dışında Misak-ı Millî üzerinde çalışan uzmanların görüş ve ifadelerine bir göz atalım. “Misak-ı Millî yeni, milli ve bağımsız bir devlet kurmak üzere harekete geçmiş olan Türklerin akdettikleri, birlikte yaşamak üzere anlaştıkları şartları kapsayan toplumsal bir mukaveledir[6].” “Misak-ı Millî’nin hedefi Osmanlı Devleti’ni yeniden ayağa kaldırmak değildi. Mısır’ı, Hicaz’ı Balkanları, Kafkasya’yı yeniden kurtarmak değildi. Misak-ı Millî her şeyden önce bir milli devlet, üniter devlet düşüncesinin ürünüdür. İmparatorlukların dağıldığı dönemin şartlarını taşımaktadır[7].” Bu tespitlere katıldığımız zaten konuya girerken belirttiğimiz ifadelerden anlaşılmaktadır. Anadolu’da filizlenen Milli Mücadele’nin amacı, Osmanlı’yı yeniden canlandırmak değil, Türk milletinin de tam bağımsız olarak kendi ülkesinde yaşamasını sağlamaktı. Misak-ı Millî kararları da bütün dünyaya bunu ilan etmiştir. Ancak bunları söylerken Misak-ı Millî’nin bazı maddelerine yeniden değinip daha bazı şeylerin de bu metinde dile getirildiği veya sadece Anadolu coğrafyasında yaşayan Türkleri düşünme bencilliğinde olunmadığı görülmelidir. Misak-ı Millî’de coğrafi sınırları çok gerçekçi olarak özellikle de bir arada yaşayabilecek bir nüfus coğrafyasının dikkate alınması şeklinde çizilen sınırlar dışında kalan Türklerin ve Müslümanların ki bunlar özellikle Balkanlarda Osmanlı bakiyesidir. haklarının korunmasına yönelik bir madde de mevcuttur. Azınlıkların hakları komşu ülkelerdeki Müslüman halkın sahip olduğu haklar kadar olacaktır. Burada Türk ve Müslüman halkın haklarının korunması gayreti yanında Türkiye’de azınlık addedilen cemaatlere tanınacak hukuku da sınırlamaya yönelik bir çaba sezilmektedir. Yani Avrupa’nın bu konudaki sınırsız isteklerini gemlemeye yönelik olarak da düşünebiliriz. Misak-ı Millî’nin Türk Milli Mücadelesi’nin temel prensiplerini, amaçlarını belirlemesi ve hatta Türkiye’nin daha sonraki politikalarının rehberi olması görüşü genel bir kabul görmüş olmasına rağmen, Misak-ı Millî denildiğinde hemen akla gelen coğrafi sınırlar olmuş, Misak-ı Millî terimi adeta Türkiye coğrafyasını belirleyen bir ant olarak anlaşılmıştır. Bu çerçevede bu sınırlar da zaman zaman ve özellikle Lozan Andlaşması ile ilgili olarak TBMM’de çok tartışılmıştır. Bu konuda bir takım görüşler ve kanaatleri de buraya aktararak, sınırlarla ilgili bir tespit yapmak mümkündür. Tartışmalarda ileri sürülen görüşlerin değerlendirilmesinde dikkate alınmak üzere, Misak-ı Millî’nin sınırlarla ilgili maddelerini bir kez daha hatırlamakta yarar olduğu kanaatindeyiz. “30 Ekim 1918 tarihinde Mütareke imzalandığı sırada işgal altında olan Arap memleketlerinin durumu, ora halkının serbestçe vereceği oy ile belirlenir. Aynı tarih itibariyle işgal altında olmayan Türk ve Müslüman çoğunluğun yaşadığı bölgeler birbirinden hiçbir şekilde ayrılmaz bir bütündür. Elviye-i Selase’de Kars, Ardahan, Batum gerekirse yeniden halk oylaması yapılır. Batı Trakya’nın durumu, orada yaşayan halkın serbestçe beyan edecekleri oylarla belirlenmelidir[8].” Özellikle birinci maddeden yola çıkarak sınırların tespiti konusunda farklı yaklaşımlar olmuştur. Bu farklılıklar aynı kişilerin değişik zamanlarda, farklı şartlardaki davranışları veya ifadeleri açısından da geçerlidir. Özellikle Lozan’a kadar sınırlar konusunda ileri sürülen tespitlerle Lozan Andlaşması sırasında Mustafa Kemal Paşa’nın bile farklı kabulleri olmuştur. Bunun sebebi mevcut şartlar içinde siyaseten doğan bazı mecburiyetler olmuştur. Yoksa Mustafa Kemal Paşa’nın Misak-ı Millî konusunda herhangi bir tereddüdü yoktur. Cumhuriyet döneminde şartlar uygun düştükçe Atatürk’ün Lozan’da ulaşılamayan Misak-ı Millî hedeflerinden bazılarını gerçekleştirdiği de ilerde ve müteaddid defalar gündeme gelecektir. Şimdi bu konudaki tespitleri ve görüşleri alıp değerlendirelim. Mustafa Kemal Paşa’nın meclisteki ifadesiyle; “Mütareke akdolunduğu gün ordularımız fiilen bu hatta hâkim bulunuyordu. Bu hudud İskenderun Körfezi cenubundan, Antakya’dan, Halep ile Katma İstasyonu arasında Cerablus Köprüsü cenubundan Fırat Nehri’ne mülaki olur. Oradan Deyrizor’a iner, badehu şarka temdid edilerek Musul, Kerkük, Süleymaniye’yi ihtiva eder. Bu hudud ordumuz tarafından silahla müdafaa olunduğu gibi aynı zamanda Türk ve Kürt anasırı ile meskun aksam-ı vatanımızı tahdid eder[9].” Mustafa Kemal Paşa’nın bu konudaki görüş ve ifadelerine yeniden döneceğiz. Burada çizilen sınır ile ilgili olarak 1924 yılı yılbaşı armağanı olarak dağıtılan bir harita bu sınırları ihtiva etmektedir. Harita Mustafa Öztürk tarafından tahlil edilmekte ve “Misak-ı Milli iddia edildiği gibi sadece Mondros Mütarekesi sırasında muhasım orduların bulunduğu bir hat değildir. Mesela Rumeli’de muhasım orduların bulunduğu bir hat yoktur. Öyleyse Misak-ı Milli salt, müşahhas bir sınır değildir” denildikten sonra, yukarda Mustafa Kemal Paşa’nın belirttiği sınır hattı haritadaki sınır hattı olarak verilmektedir[10]. Yine Mustafa Kemal Paşa’nın Lozan öncesinde yabancı ve yerli basın mensuplarına verdiği demeçlerde de bu sınır esas alınmaktadır. İzmir’de 13 Ekim 1922 tarihinde Richard Danin’e; zaferden sonraki projeleri ve Türk toraklarından ne kastettiği sorulduğunda; “Avrupa’da İstanbul ve Meriç’e kadar Trakya, Asya’da Anadolu, Musul arazisi ve Irak’ın yarısı, Makedonya’yı ve Suriye’yi terk ettik. Fakat artık arkada kalan ve sırf Türk olan her yeri ve her şeyi isteriz. Bunları kurtarmağa azm ettik ve kurtaracağız”. Yine 24 Ekim 1922’de United Press muhabirine “Musul hududu millimiz dahilindedir.”[11] cevabını vermişti. Daha önce 2 Eylül 1921’de Associated Press’e demecinde; “Doğu Trakya Türk ekseriyetine sahiptir ve vazgeçilmez hinterlandımızdır. Trakya’nın diğer bölümü için halk oylamasını kabul edeceğiz. İstanbul bizimdir. Mamafih Marmara ve Boğazların ve İstanbul’un payitaht emniyeti temin edilmek şartıyla bir hal tarzı kabul etmeye hazırız”[12] ve 13 Ekim 1922’de Velit Ebuzziya’ya da “ Müstakbel hudutlarımız bizce 30 Ekim 1918 tarihinde Mütareke aktedildiği günde fiilen sahip olduğumuz huduttur”[13] diyor. Lozan Konferansı’nın devam ettiği, özellikle Musul Meselesi’nin tartışıldığı sıralarda da Mustafa Kemal Paşa, 25 Aralık 1922’de La Jurnal Muhabiri Paul Herriot’a ve 30 Ocak 1923’te İzmir basınına verdiği beyanatlarında iddiasında ısrarlıdır. “Musul Vilayeti’nin hududu Millimize dahil olduğunu biddefaat ilan ettik. Lozan’da elyevm karşımızda bulunanlar bunu pekala bilirler. Vatanımızın hudutlarını tayin ettiğimiz zaman büyük fedakarlıklara katlandık. Menfaatlerimize aykırı olmakla beraber sulh taraftarı hareket ettik. Artık Milli arazimizden en ufak bir parçasını bizden koparmağa çalışmak pek haksız bir hareket olur. Buna izin vermeyiz. Musul Vilayeti Türkiye Devleti’nin hududu Millisi dahilindedir. Buraları anavatandan koparıp, şuna buna hediye etmek hakkı kimseye ait olamaz. Cemiyeti Akvam ile bu meselenin ilgisi yoktur.”[14] Lozan öncesinde ve kısmen Konferans sırasında bu çerçevede ele alınan sınırlar ve Misak-ı Millî, Lozan’a gidecek heyet için belirlenen politik esasları da belirlemiştir. İsmet Paşa Heyeti Lozan’a giderken TBMM’de yapılan görüşmelerde de Lozan’da Misak-ı Millî üzerinde ısrar edilmesi vurgulanmış, Konferans sırasında da özellikle Musul konusunda, TBMM’nin gizli oturumlarında hep Misak-ı Millî tartışılmıştır[15]. Lozan Konferansı’na hazırlanan Ankara Hükümeti’nin hazırlıklarında görüşülecek esasları maddeler halinde belirlediği metinde de Misak-ı Millî esas alınmıştı. Sınırların belirlenmesinde doğu, Suriye, Irak, Adalar ve Boğazlarla ilgili ifadelerde tümüyle Misak- ı Millî esas alınmış ve Süleymaniye, Musul, Kerkük’ün istenmesi, Suriye’de İbni Hani’den itibaren Harim, Müslümiye, Meskene, badehu Fırat Yolu, Derzor, Çöl, nihayet Musul Vilayeti dahilde sayılmıştı. Adalardan sahilimize yakın olanların alınması, Trakya’da 1914 hududu, Batı Trakya için halk oylaması, Boğazlar ve Gelibolu’da yabancı güç kabulümüzün mümkün olmadığı tespit edilmişti. Kapitülasyonlar, Borçlar, Türkiye’de azınlık iddia edilen cemaatler ve Türkiye dışında kalan Türklerin durumu için de Misak-ı Millî hükümleri esas alınmıştı[16]. Lozan’a giderken beklentiler bu doğrultuda iken, Konferans’ta karşılaşılan direnç ve imkansızlıklar sebebiyle bu çerçevede gerçekleştirilemeyen hususlar, TBMM’de birçok milletvekilinde hayal kırıklığı yaratıyor ve gizli toplantılarda sert tartışmalara sebep oluyordu. Hükümet ve Heyet bu tartışmalarda savunma pozisyonunda, önceleri çok kararlı görünülen birtakım konularda ya taviz verilmesi, ya da bir savaşı göze alma mecburiyetiyle eleştirileri cevaplıyor fakat muhalifleri ikna etmekte zorlanıyordu. En çok tartışılan meselelerden biri de Musul Meselesi idi. Bu konuda pek çok milletvekilinin duyguları ve görüşlerini temsil eden İzmit milletvekili Sırrı Bey memnuniyetsizliğini belirtirken şöyle diyordu; “Bizim istediğimiz Musul ve mülhakatı baştan başa halk çoğunluğu Türk ve kısman de Kürt’tür. Bu noktadan Arap çoğunluğun yaşadığı yerler ifadesinin dışındadır. Musul çevresiyle Türkiye’nin dâhilindedir. Aksine davranış Misak-ı Millî’nin iptali manasına gelir.”[17] Bu ve buna benzer pek çok eleştiriye karşı Hükümet Başkanı Rauf Bey Musul’un terk edilmediğini ve İngiltere ile görüşmelerde mutlaka Musul’un alınacağını söyler. Rauf Bey; “Musul’u bir sene İngiltere ile ikili olarak halletmek üzere çalışmak, olmazsa Cemiyeti Akvam’a bırakmak şekli, Misak-ı Millî’mizin asıl ruhu ile örtüşüyor… Bunların hepsine ben ve arkadaşlarımız çok çalıştık ve muvaffak olamadık. Farz edin ki muvaffak olsaydık, bunların hepsi bir beyaz kağıt üzerinde kara mürekkeple yazılmış şeylerdir. Bunu teyit edecek yine Türk’ün kuvvetidir. Hiç birine inanmayın. Kuvvetimizi kaybettiğimiz anda anlaşmayı bir sigara kâğıdı gibi yırtarlar ve istedikleri gibi yaparlar[18].” Rauf Bey, güçlü olursak anlaşmaları değiştirebiliriz mi demek istiyor, yoksa gerçekçi bir yaklaşım olmazsa anlaşmanın sağlanamayacağım mı kast ediyor bilemiyoruz. Ancak birinci şıkkın, yani biraz temkinli olmanın ve fırsat beklemenin yararlı olduğu, aşırı isteklerin eldekileri kaybetme riski taşıdığını anlatmaya çalıştığını düşünüyoruz. Musul, Boğazlar, Adalar, Batı Trakya, hatta Hatay sınır meseleleri ile ilgili olarak TBMM’de ateşli tartışmalar yapılırken, Hükümet dışında Mustafa Kemal Paşa da tartışmaya zaman zaman katılmıştır. Mustafa Kemal Paşa TBMM’de Lozan Konferansı sırasındaki tartışmalarda daha önce çok net ve keskin ifadelerle çizdiği sınırlar konusunda daha yuvarlak ve temkinli ifadeler kullanır. Tabi bu ifadeler daha önceden de bahsedildiği şekilde Misak-ı Millî’den bir vazgeçiş değil, daha olumlu şartları beklemek ve elde edilenleri kaybetme riskini almamak adına bir manevra olarak değerlendirmek gerekir. Çünkü Hatay, Montreux gibi gelişmeler bu konuda bizi teyit ediyor. Mustafa Kemal Paşa bu tartışmalar sırasında söyledikleriyle de zaten bu mesajı veriyor. “Bizim Milli hududumuz bize mesut ve bağımsız yaşayabilecek bir hududu Milliyedir. Azami kabul ettirebileceğimiz sınır ne ise o bizim hududu Millimiz olacaktır. Misak-ı Millî’mizde muayyen ve müspet bir hat yoktur. Kuvvet ve kudretimizde tespit edeceğimiz hat sınır hattımız olacaktır.”[19] Bu bakış açısından Mustafa Kemal Paşa Misak-ı Millî’nin bir Türk sınırı ihtiva etmediği üzerinde durarak, herhangi bir bölgede yaşayan Türklerin haklarının, çizilecek suni bir sınır vasıtasıyla ezilmemesini amaçlamıştır[20]. Bu tartışmalarda Boğazlar, Adalar ve Batı Trakya ile azınlıklar konusu da ele alınmıştır. Bu konularda da Lozan Andlaşması’nın Misak-ı Millî ile uyuşmadığı, taviz verildiği şeklinde eleştiriler olmuştur. Mesela Trabzon milletvekili Hasan Bey; “Misak-ı Millî’nin müsaade ettiği şekli de Boğazlarda şimdiye kadar tarihen mevcut olan usulün tebeddülüne biz de binetice muvafakat ettik. Boğazların şimdiye kadar mevcut olan şekli, daima kapalı bulunması, Türklere ait bulunması ve tahkim edilmesi ve herhangi memlekete ait olursa olsun sefaini harbiyenin geçmesine müsaade edilmemesi, ticaret gemileri için dahi değişik şartlar, sınırlamalar ile müsaade ettik. Zaten Misak-ı Milli’de ticari geçişlere izin verilmişti. Boğazlardan serbest geçiş hakkındaki esasları Misak-ı Millî ile uyuşmamaktadır.”[21] demektedir. Bu tip eleştirilere karşı, yapılan andlaşmada elde edilen sonucun Misak-ı Millî’ye aykırı olmadığı, Zaten Misak-ı Millî’de serbest geçişin söz konusu olduğu, silahsızlandırma uygulamasının da çok fazla bir şey ifade etmediği, çünkü silahsız bölge dışında istediğimiz kadar güç bulunduracağımıza göre her an Boğazlara müdahale edebiliriz, şeklinde savunma yapılıyordu. Kapitülasyonlar konusundaki görüş de gayet açık ve netti. Kapitülasyonlar 1914 Eylül ayında kaldırılan tek taraflı davranışlar olarak benimsenmekteydi. Lozan Andlaşması’nda da mesele Türk tarafının görüşleri paralelinde çözümlenmişti. Mustafa Kemal Paşa 2 Kasım 1922’de Petit Parisien muhabirine verdiği demeçte bu konuda Türk tarafının isteklerini net olarak ortaya koymuştu. “Her şeyden evvel şurası bilinmelidir ki, Büyük Millet Meclisi Hükümeti kapitülasyonların devamını asla kabul etmeyecektir. Kapitülasyonlar bizim için mevcut değildir ve asla mevcut olmayacaktır. Türkiye’nin istiklali her sahada tamamen ve kamilen tasdik olunmak şartıyla kapılarımız bütün ecnebilere açıktır.”[22] Konferansın kesintiye uğradığı sıralarda, 17 Şubat 1923’te İzmir İktisat Kongresi’nin açılış konuşmasında da Atatürk; “…Biz memleketimizi esirler ülkesi yapmayız… Hala muhataplarımız eski Osmanlı Devleti’nin tarihe malolduğunu ve bugün yeni bir Türkiye’nin kurulduğunu ve bunu kuran milletin çok azimli bulunduğunu, tam bağımsızlık ve egemenliğinden zerre kadar fedakarlık yapamayacağını anlamıyorlar… Hiç kimseden fazla bir şey istemiyoruz. Dünyada her medeni milletin tabiatıyla malik olduğu şeylerden bizi mahrum etmemelidirler; çünkü haklarımız tabiidir, meşrudur, makuldur ve bize lazımdır. Biz bu haklardan vazgeçemeyiz ve ne kadar haklı isek, bu hakkımızı savunmak ve korumak için memleketimizin, milletimizin kabiliyeti ve kudreti de o kadardır.” diyor ve Türkiye’nin her yönüyle tam bağımsızlığı ne kadar önemsediğini belirtiyor, biraz da, Lozan’da Türk isteklerini görmezden gelmeye çalışan İtilaf Devletlerini uyarıyordu. Şimdi bütün bu tespitlerden sonra, Son Osmanlı Meclisi Mebusanı’nda Milli hedef olarak belirlenen Misak-ı Millî’nin, Lozan Andlaşması’ndaki çerçeve ile ne kadar örtüştüğü veya örtüşmediği sorusunun cevabını araştırırsak; İstiklal Savaşı sonrası Türkiyesi’ni tescil eden Lozan’da; Misak-ı Millî hedeflerine ulaşılamayan noktalar görürüz. Ancak yine de Lozan Andlaşması 1914-1918 savaşını kazanan Müttefikler ile, 1919-1922 Kurtuluş Savaşı’nı kazanan Türkiye arasındaki ilişkileri eşit şartlarda düzenlemiştir. Bu yüzden Birinci Dünya Savaşı sonrası yapılan pek çok andlaşma kısa sürede yok olmuşken, Lozan bugün hala geçerliliğini korumaktadır. Lozan’da Misak-ı Millî ile çizilen Milli sınırların tescil edilmiş olması, başka bir ifadeyle Türk Milli Mücadelesi’nin haklılığı bunu sağlamıştı. Tabi ki burada sadece coğrafi sınırlar açısından değil, her bakımdan bağımsız bir Türkiye için borçlar, azınlıklar, yurt dışında kalan Türkler, kapitülasyonlar gibi meseleler de Lozan’da çözüme kavuşturulmuş, bu konularda Türkiye sınır konusuna göre daha tatminkâr şartlar sağlamıştı. Lozan Konferansı sırasında, Türk delegasyonu başkanı İsmet İnönü kapitülasyonlardan faydalanan tarafların, ama özellikle İngiltere ve Fransa’nın çeşitli diplomatik oyunlarına karşı, “ kapitülasyonlar kaldırılmıştır” ifadesinin andlaşma metninde yer alması konusundaki ısrarını ve karşı tarafın bunu böylece kabul etmek zorunda kaldığını biliyoruz[23]. Burada söz konusu olan tabiidir ki sadece ticari ve mali kapitülasyonlar değil, adli, siyasi ve kültürel alanlardaki imtiyazlardı da. Konferansın tıkanmasında en önemli konulardan olan adli rejim, ekonomik kapitülasyonlar ve savaş tazminatı görüşmelerinde de İsmet İnönü aynı kararlı tavrı ortaya koyuyor ve; “Vatanım için iktisadi kölelik kabul etmeyi reddederim. Müttefiklerin ileri sürdüğü talepler, memleketimin ekonomik kalkınmasıyla ilgili tüm imkânları kaldırarak bütün ümitlerimizi yok edecek” diyordu[24] Bütün kapitülasyonlar kaldırılıyor, Türkiye bunların tasfiyesi için beş yıllık bir geçiş sürecinde ithalat gümrüklerini değiştirmemeyi kabul ediyordu. Türkiye Hükümeti’nin yabancılara Türk mahkemeleri önünde iyi bir adaletin sağlanması konusunda Savaşa girmemiş ülkelerin hukukçularından olmak üzere, Lahey Uluslar arası Sürekli Adalet Divanı’nca düzenlenecek çizelge içinden seçeceği hukuk danışmanlarını, beş yıldan az olmamak kaydıyla, gerekli göreceği bir süre için, Türkiye memuru olarak ve gecikmeksizin hizmetine alacaktır ve Bu hukuk danışmanları Adalet Bakanı’na bağlı olacaklardır[25]. Sonuç olarak bu gibi başka bazı kayıtlarla da olsa, karşı tarafın deyimi ile, Türkiye’den uygar ülkelerde yürürlükte olmayan bir yöntem uygulamasını istemenin haksızlığı kabul ediliyordu. Belki kapitülasyonlarla birlikte ele alınabilecek olan imtiyazlar ve kabotaj problemleri de her iki tarafı madur etmeyecek ölçülerde çözülmeye çalışılmış, Osmanlı döneminde yapılmış olan imtiyaz anlaşmaları taraflar arasında yeniden görüşülüp mevcut duruma göre şartların düzenlenmesi, anlaşma mümkün olmazsa ve gerekli şartlar oluşmuşsa Türkiye’nin tazminat ödemesi kararlaştırılmıştır. Kabotaj hakkı ve liman hizmetleri, andlaşmanın yürürlüğe girmesinden itibaren sadece Türk bandırasına ait kılınmış, 31 Aralık 1923 tarihine kadar yabancıların kabotaj yapmalarına da izin verilmiştir[26]. Osmanlı Borçları meselesi de Lozan’da şöylece karara bağlanmıştı Balkan savaşı ile Osmanlı’dan ayrılan devletler, Adalar, Lozan Andlaşması ile Osmanlı’dan kopan toprakların verildiği devletler, yine Lozan gereği Osmanlı’dan ayrılan topraklarda kurulan devletler, Osmanlı borçlarının faizi ile birlikte ödenmesine katılacaklardır. Bu devletler paylarına düşen taksitleri Türkiye’ye ödeyecek, Türkiye bunları alacaklılara toplu olarak yine yıllık taksitlerle Fransız Frangı üzerinden ödeyecektir[27]. Yeni Türkiye’nin tam bağımsızlığı ile yakından ilgili diğer bir konu da Azınlıklardı ve Lozan’da bu konuda tabii olarak gündeme geldi. Andlaşmanın ilgili hükmüne göre Türkiye hükümeti doğum, milliyet, soy, dil, ya da din ayırt etmeksizin, Türk halkının tümünün hayat ve hürriyetlerini en geniş biçimde korumayı üstlenir. Türkiye’nin tüm halkı kamu düzeni ve genel ahlak ile bağdaşan her din, mezhep ya da inanışın genel ve özel biçimde özgürce kullanılması hakkına sahiptir. Müslüman olmayan Türk vatandaşları Müslümanlarla özdeş medeni ve siyasal haklardan yaralanacak, Türkiye’nin tüm halkı yasa önünde eşit olacaktır. Türk Hükümeti Müslüman olmayan vatandaşlarının çoğunlukla yerleştikleri şehir ve kasabalarda bunlara yönelik imkânlar sağlayacak, ana dilleri ile eğitim verecek okullarda Türkiye resmi dili de öğretilecektir… İş bu kesim hükümleri ile Türkiye’nin Müslüman olmayan azınlıkları için tanınan haklar, Yunanistan tarafında da, kendi topraklarında bulunan Müslüman azınlığa tanınmıştır[28]. Buraya kadar Lozan Andlaşması’nın iktisadi, siyasi, mali ve adli yönleri ile ilgili hükümleri üzerinde bir değerlendirme yapılırsa; Misak-ı Millî ölçeğinde, daha önce de değinildiği gibi hedefleri tutturmada başarılı bir sonuç ortaya çıkıyor. Türkiye’nin sınırları konusunu, Lozan’da belirlenen sınırları aktarmak yerine, bu defa tersten alarak, Misak-ı Millî içinde sayılan fakat Lozan’da elde edilemeyen, başka bir deyişle Türk tezlerine tezat şekilde sonuçlanan konulara bakacağız. Lozan Andlaşması tabiidir ki; problemleri tümüyle ortadan kaldırmamış, Misak-ı Millî hedeflerinin gerisinde kalan noktalar da olmuştu. Bunların bir kısmı daha sonraki yıllarda düzeltilmiş fakat hala ulaşılamayan noktalar mevcuttur. Burada bu konuda bir tespit yapmak gerekirse, Misak-ı Millî İstiklal Savaşı ile sınırlı bir hedef olarak da görülmemelidir. Daha sonraları, 1936’daki Montreux Boğazlar Sözleşmesi ile Boğazlarda, 1938-1939’da Hatay, hatta 1974’te Kıbrıs olayları ile Milli hedeflere ulaşılmış ve adı geçen devamlılık görülmüştür. Misak-ı Millî içinde gösterilen, ancak Lozan’da dışarıda kalan bölgeler veya Misak-ı Millî çerçevesinde ulaşılamayan hedefler olarak baktığımızda; Musul-Kerkük, Batum, Batı Trakya, Boğazlar ve Hatay meseleleri göze çarpmaktadır. Türkiye-Sovyet Rusya sınırı 16 Mart 1921 tarihli Moskova Andlaşması ile kesinleşmiş ve Lozan’da gündeme gelmemiştir. Bu durumda Batum Misak-ı Millî sınırlarına dahilken elde edilemeyen bir bölgedir ve bunun pazarlığı Moskova görüşmelerinde yapılmıştır. Ali Fuat Cebesoy’a göre, Batum fazladan istenmiş, sonra geri adım atılarak Rusya ile pazarlıkta önemli bir taviz olarak terk edilmiştir[29]. Yani pazarlığın sonuna kadar Batum’dan hiç vazgeçilmeyecekmiş gibi bir tavırla Rusya’nın daha başka tavizler istemesi veya koparmasının önüne geçilmiştir. Batum’un stratejik ve ekonomik değeri düşünüldüğünde bize bırakılmayacağı veya bizim burayı almaya gücümüzün yetmeyeceği gibi bir yaklaşımla hiç olmazsa başka taviz isteklerinin önüne geçilmesi düşünülmüş olmalıdır. Ayrıca gerek Sovyet Rusya ile yapılan Moskova Andlaşması’nda gerekse Azerbaycan, Ermenistan ve Gürcistan ile yapılan Kars Adlaşması’nda; Batum livası halkından her topluluğun kültürel dinsel haklarını sağlayacak, halkın isteklerine uygun tarım toprakları rejimi kurma imkanına sahip olacak şekilde idari özerklik sağlanması ve Batum Limanı üzerinden Türkiye’nin ithalat ve ihracat mallarına gümrük uygulanmaması ve serbest geçiş şartları kabul edilmişti[30]. Dönemin hassas dengelerini düşündüğümüzde Rusya ile yapılacak iş birliğinin Milli Mücadele’nin genel seyri için hayati önem taşıdığı da unutulmamalıdır. Misak-ı Milli’ye göre Hatay’ın güney sınırından düz bir şekilde İran’a çizilecek çizginin güney sınırımızı oluşturması düşünülmüşken, 20 Ekim 1921’de Fransa ile yapılan Ankara Andlaşması bu hedefin gerisinde kalarak, Hatay hariç Türkiye-Suriye sınırını belirlemiştir. Muhtariyete yakın bir statüyle Suriye içinde Fransa’ya bağlı bir bölge olarak bırakılan Hatay, bilindiği gibi 1936’da Fransa Suriye’den çekilirken yeniden gündeme gelmiş ve 1939’da bugünkü statüsü kurulmuştur. Güneyde, Türkiye-Irak sınırı da Lozan’da çözülemeyen ve daha sonraki Türk- İngiliz ikili görüşmelerine bırakılan bir meseleydi. Bu sınırın belirlenmesindeki pürüz, Misak-ı Millî sınırları içinde bulunan Musul-Kerkük bölgesidir. Konferans sonrası yapılan ikili görüşmelerde bir yıl içinde çözümlenemeyen bu konu Milletler Cemiyeti’ne havale edilmiş, Cemiyet de İngiltere lehine bir kararla, 16 Aralık 1925’te bölgeyi Irak’a vermiştir ki Irak da İngiliz mandasındadır. İngiltere bu sonucu ancak bu şekilde alabileceği düşüncesiyle konuyu Lozan’ın gündeminden çıkarmış ve sonuç istediği gibi olmuştur. Birinci Dünya Savaşı’nın galip devletleri ve onların uydularından oluşan Milletler Cemiyeti’nden İngiltere aleyhine bir karar çıkması da zaten uzak bir ihtimaldi. Türkiye bu oldu bittiyi kabul etmek istemediyse de, özellikle kendi içindeki birtakım istikrarsızlıklar nedeniyle meselenin üstüne gidememiştir. Bu dönemde Doğu’da çıkan Şeyh Sait İsyanı da bu bakımdan manidardır. Bu meselenin çözümünü savaşa girmemek için ertelemek ondan vazgeçmek anlamına da gelmemelidir. Daha kuvvetli olabileceğimiz bir zamana tehir etmek olarak da düşünülebilir. Trakya’da ise, Bulgar sınırı 1913’te Balkan Savaşı sonrası yapılan İstanbul Andlaşması ile belirlenen şekilde tescil edilmiştir. Yunan sınırı da Balkan Savaşı sonrası belirlenen biçimdedir. Meriç Nehri sınır kabul edilmiş ve artı olarak Karaağaç Bölgesi Türkiye’ye verilmiştir. Bu durumda Batı Trakya da Misak-ı Millî sınırları dışında kalmıştır. Ancak Batı Trakya Balkan savaşı sonrası Türk idaresinden çıkmıştı. Batılı ülkelerin baskıları sonucu Osmanlı idarecileri kendiliklerinden, “Meriç Nehri’nden daha doğuya çekilmeyiz” şeklindeki ifadeleriyle bu sınıra razı oldukları izlenimini vermişlerdi. Lozan’da, bölgede yaşayan Türklerin azınlık statüsü tescil edilmişti. Ayrıca Adalardan Çanakkale Boğazı’nın güvenliğiyle doğrudan ilgili olan Bozcaada, Gökçeada ve Tavşan Adası Türkiye’ye verilmiş, Ege adalarının diğerlerinin Balkan Savaşı sonrası durumu teyit edilmişti. Boğazlar bölgesindeki kesin hâkimiyetimiz ise, 1936 yılında Montreux Boğazlar Sözleşmesi ile gerçekleşmiştir. Lozan Andlaşması imzalandığı sırada İstanbul ve Boğazlar Müttefiklerin kontrolü altındaydı ve Türkiye’ye baskı yapmak için kullanılmaya çalışılıyordu. Bu konuda Lozan’a ek bir andlaşma 14 sayılı andlaşma yapılmış ve Boğazların statüsü belirlenmiştir. Buna göre; tartışılan üç tezden 1-İngiltere başkanlığında İtilaf Devletleri Boğazların statüsünün Sevr’deki gibi olmasını isterken, Türkiye’nin güvenliği için bazı garantileri kabul ediyorlardı. 2-Rusya ise Türkiye’nin Boğazlardaki kesin hakimiyetini ve Karadeniz’e tüm savaş gemilerinin girmemesinin sağlanmasını istiyordu. 3- Türkiye Boğazlardan sınırlı bir geçiş serbestisi ile birlikte buraların Türkiye’nin savunması dahiline alınmasını istiyordu. yola çıkılarak bir orta yol bulunmuş ve andlaşma imzalanmıştır. Andlaşmaya göre, ticaret gemileri barışta ve Türkiye’nin tarafsız kaldığı savaşlarda tam serbesti ile geçebileceklerdi. Türkiye savaşta taraf ise, tarafsız gemiler düşmana yardım amacı dışında geçebilecekti. Savaş gemileri ise, barış zamanında bazı sınırlandırmalarla geçebileceklerdir. Buradaki ölçü Karadeniz’deki deniz gücünün Rusya aleyhine bozulmamasıdır. Boğazlar ve İstanbul bölgesinde Türk hakimiyetini veya Misak-ı Millî hedeflerini zedeleyen asıl unsur bu bölgede oluşturulan Uluslararası Komisyon ve O’nun yetkileridir[31]. Bu çerçevede Boğazların serbestliğini sağlamak için, Boğazların her iki yanında, en çok 20 kadar genişleyebilecek olan toprak şeridi ile, Ege ve Marmara Denizi’ndeki bazı adalar askersizleştiriliyordu. Türkiye’nin güvenliği ve Boğazların serbestisi tehlikeye girerse Milletler Cemiyeti bu tehlikeyi önlemeyi taahhüt ediyordu. Ayrıca, Boğazlardan uçuş da bu şartlara bağlıydı ve Boğazların daraldığı noktalarda 5 kilometrelik bir şerit üzerinden uçuş iznine sahip olunuyordu. Silahsızlandırılan bu bölgelerde ve Adalarda hiçbir istihkam, topçu tesisi ve deniz üssü bulunmayacaktı. Buralarda güvenliğin sağlanması için ancak, silahları top olmaksızın, tüfek, tabanca, kılıç ve her yüz asker için dört hafif makineli tüfek ile sınırlı kalacak ve polis ve jandarma kuvvetinden başka silahlı kuvvet bulunmayacaktı[32]. Bu rejimi yürütecek olan Boğazlar Komisyonu’ydu ve başkanı Türk olacaktı. Görüldüğü gibi Boğazlar konusunda yukarıda bahsedilen görüşler arasında bir orta yol bulunmuştur. Bu durum yine daha önce belirtildiği gibi Türkiye’nin bölgedeki hakimiyeti açısından tam bir hakimiyeti kapsamamaktadır. Ancak, 11 Nisan 1936’da Türkiye’nin “Lozan’ın imzalandığı dönemdeki şartların değiştiği, Lozan’ın da güncelleştirilmesi gerektiği ve Türkiye’nin güvenliği açısından bazı endişelerini giderecek bir şekle sokulması gerektiği” ifadesiyle Lozan’da imzası bulunan önde gelen dokuz devlet temsilcisine başvurması sonucu 22 Haziran-22 Temmuz 1936 tarihleri arasında konferans toplanmış ve 9 Kasım 19936 tarihinde Montreux Andlaşması yürürlüğe girmiştir. Bu Andlaşma ile Boğazlar ve İstanbul’da bugünkü statü sağlanmış ve Türkiye’nin bölgedeki hâkimiyeti kesinleşmiştir. Misak-ı Milli’nin siyasi ve ekonomik açılardan da tam bağımsız bir Türk devletini hedeflediğini biliyoruz. Kapitülasyonlar, Borçlar, ve azınlıklar gibi konuların da coğrafi sınırlar kadar önemli olduğu kesindir. Kapitülasyonların kaldırılması, borçlar konusunda Türk tezinin kabulü ve azınlıklar tabir edilen unsurların mübadele yoluyla halli, Türkiye’nin üniter bir yapı olarak kabulü ile Lozan’da Misak-ı Milli hedeflerine ulaşılmıştır. Türk delegasyonu Lozan’da bu konularda da çok yönlü bir politika izlemişti. Kapitülasyonlar konusunda karşısına aldığı Amerika’nın imtiyazlar konusunda taviz vererek desteğini sağlamış, Osmanlı borçlarını kısmen kabul ederek Fransa’nın gönlünü hoş tutmuş, Musul Meselesi’nin ilk aşamasında İngiltere’nin prestijini korumasına imkan vermiştir. Buna karşılık Batı, Milli nitelikli yeni Türk devletinin bağımsızlığını, Misak-ı Millî sınırlarını Musul hariç ve kapitülasyonların kaldırılmasını onaylamıştır[33]. Azınlıklar ve Patrikhane konusunda hedef topyekün mübadele ve Patrikhanenin İstanbul’dan Türkiye dışına çıkarılması iken, İstanbul’daki Rumlar ve Patrikhane burada kalmıştır. Patrikhanenin son zamanlardaki bir takım faaliyetleri de bu konuda bazı rahatsızlıklar vermektedir. Lozan Andlaşması’nı bu açıdan ele aldığımızda da Sevr’e göre Batı; “en fazla kar” ilkesinden “en az zarar” noktasına gelmiştir. Sonuç olarak; Lozan Andlaşması Misak-ı Millî açısından eksik olmakla beraber, o günün şartları içinde mümkün olanın en iyisi olarak değerlendirilebilir. Yine Misak-ı Millî İstiklal Savaşı’na endekslenmiş bir hedef de değildir. Zaman ve şartlara göre bu Milli amaca ulaşılması konusunda, İstiklal Savaşı sırasında azami mücadele yapılmış, Milli Mücadele ile cephede elde edilebilen başarı ile yetinilsin şeklinde bir anlayış olmamıştır. Ya da ulaşılamayan hedeflerde silaha müracaat edilmemiş, beklenmiş, hedefin bazı kısımlarına daha sonraki yıllarda ve özellikle Atatürk döneminde müsait şartlar oldukça bu fırsatlar değerlendirilmeye çalışılmış sulh yolu ile hedeflere ulaşılmıştır. Hatay Meselesi, Montreux Boğazlar Sözleşmesi ve hatta Kıbrıs olayı bu anlayışın somut örnekleridir. Prof. Dr. Rahmi DOĞANAY Prof. Dr. Fen-Edb. Fak. Tarih Bölümü, rdoganay Kaynak Fırat Üniversitesi, Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 11 Sayı 2, ELAZIĞ-2001 KAYNAKLAR ♦ Fahir Armaoğlu, “Tarihi Perspektif İçinde Misak-ı Milli’nin Değerlendirilmesi,” Misak-ı Milli ve Türk dış Politikasında Musul, Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara, 1998 ♦ İlker Alp, “Misak-ı Milli”, Misak-ı Milli ve Türk Dış Politikasında Musul, Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara, 1998 ♦ K. Atatürk, Nutuk, İstanbul, 1981, ve V ♦ Atatürk’ün Milli Dış Politikası, Ankara, 1981, Belge No90 ♦ Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri I-III, ve Ankara, 1981 ♦ Mesut Aydın, Misak-ı Milli ve Yeni Türk Devletinin Sınırları, Malatya, 1997 ♦ Ali Fuat Cebesoy, Moskova Hatıraları, Ankara, 1982 ♦ Rahmi Doğanay, Milli Mücadele’de İtilaf Devletlerinin Karadeniz’deki Faaliyetleri, Basılmamış Doktora Tezi, Ankara, 1992 ♦ Doğu Ergil, Milli Mücadelenin Sosyal Tarihi, Ankara, 1981 ♦ İsmet İnönü, İstiklal Savaşı ve Lozan, Ankara, 1998 ♦ Nejat Kaymaz, “ Misak-ı Milli’ye Bağlılık Andı İçilmesi Konusu II”, Tarih ve Toplum Dergisi, Eylül 1985 ♦ Mustafa Öztürk, “TBMM’nin 1924 Yılı Yılbaşı Hatırası Misak-ı Milli Haritası”, Askeri Tarih Bülteni, Şubat 2000 ♦ Salahi R. Sonyel, Türk Kurtuluş savaşı ve Dış Politika II, Ankara, 1991 ♦ İsmail Soysal, Türkiye’nin Siyasal Andlaşmaları, Ankara, 1989 ♦ Osman Ulagay, Amerikan Basınında Türk Kurtuluş Savaşı, İstanbul,1974 ♦ Selahattin Tansel, Mondros’tan Mudanya’ya Kadar, İstanbul, 1991, ♦ TBMM Gizli celse zabıtları, Ankara, 1985, , ♦ Refik Turan, “Misak-ı Milli ve Atatürk’ün Lozan Sonrası Hedefleri”, Misak-ı Milli ve Türk Dış Politikasında Musul,” Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara, 1998 ♦ Durmuş Yılmaz, Misak-ı Milli ve Yeni Türk Devletinin Kuruluşu”, Misak-ı Milli ve Türk Dış Politikasında Musul, Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara, 1998 Dipnotlar [1] Doğu Ergil, Milli Mücadelenin Sosyal Tarihi, Ankara, 1981, [2] Mesut Aydın, Misak-ı Milli ve Yeni Türk Devletinin Sınırları, Malatya, 1997, [3] Selahattin Tansel, Mondros’tan Mudanya’ya Kadar, İstanbul, 1991, s. 55-56 [4] İlker Alp,”Misak-ı Milli”, Misak-ı Milli ve Türk Dış Politikasında Musul, Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara, 1998, [5] İ. Alp, “Misak-ı Milli”, s. 201 [6] Nejat Kaymaz, “ Misak-ı Milli’ye Bağlılık Andı İçilmesi Konusu II”, Tarih ve Toplum Dergisi, Eylül 1985, [7] Durmuş Yılmaz, Misak-ı Milli ve Yeni Türk Devletinin Kuruluşu”, Misak-ı Milli ve Türk Dış Politikasında Musul, Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara, 1998, [8] S. Tansel, Mondros’tan Mudanya’ya Kadar, [9] K. Atatürk, Nutuk, İstanbul, 1981, V. 220, [10] Mustafa Öztürk, “TBMM’nin 1924 Yılı Yılbaşı Hatırası Misak-ı Milli Haritası”, Askeri Tarih Bülteni, Şubat 2000, [11] Ataürk’ün Söylev ve Demeçleri I-III, Ankara, 1981, [12] Söylev ve Demeçler, [13] Söylev ve Demeçler, [14] Söylev ve Demeçler I-III, [15] Fahir Armaoğlu, “Tarihi Perspektif İçinde Misak-ı Milli’nin Değerlendirilmesi,” Misak-ı Milli ve Türk dış Politikasında Musul, Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara, 1998, [16] Metin için bkz. Atatürk’ün Milli Dış Politikası, Ankara, 1981, Belge No90, [17] TBMM Gizli celse zabıtları, Ankara, 1985, [18] TBMM Gizli Celse Zabıtları, [19] TBMM Gizli Celse Zabıtları, [20] Refik Turan, “Misak-ı Milli ve Atatürk’ün Lozan Sonrası Hedefleri”, Misak-ı Milli ve Türk Dış Politikasında Musul,” Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara, 1998, [21] TBMM Gizli Celse zabıtları, [22] Söylev ve Demeçler, [23] Bkz. İsmet İnönü, İstiklal Savaşı ve Lozan, Ankara, 1998, s. 40-44 [24] Salahi R. Sonyel, Türk Kurtuluş savaşı ve Dış Politika II, Ankara, 1991, s. 330 [25] İsmail Soysal, Türkiye’nin Siyasal Andlaşmaları, Ankara, 1989, s. 194 [26] İ. Soysal, s. 196 [27] İ. Soysal, s. 98 [28] İ. Soysal, s. 95-98 [29] Ali Fuat Cebesoy, Moskova Hatıraları, Ankara, 1982, [30] İ. Soysal, s. 33,43 [31] Rahmi Doğanay, Milli Mücadele’de İtilaf Devletlerinin Karadeniz’deki Faaliyetleri, Basılmamış Doktora Tezi, Ankara, 1992, [32] İsmail Soysal, [33] Osman Ulagay, Amerikan Basınında Türk kurtuluş Savaşı, İstanbul,1974,

misakı milli kararlarının kurtuluş savaşı açısından taşıdığı önemi açıklayınız